Bütün dünyada kömüre dayalı enerji üretiminden vazgeçme eğilimi yükselirken, Türkiye ‘yerli’ ve ‘milli’ kömürüyle övünmeye devam ediyor. Alternatif enerji yöntemleri ise şimdilik umursanmıyor
Enerji Bakanı geçtiğimiz günlerde 2016’da yerli kömürden elektrik üretiminin, bir önceki yıla göre yüzde 23 arttığını belirterek, “2016 yılında tüm yerli kaynakların elektrik üretimindeki payını yüzde 46’dan yüzde 49.3’e çıkararak rekor kırdık” diyerek övünmeye devam etti.
Gazete Duvar’dan Önder Algedik’in haberine göre bu başarı normal. Çünkü yerli kömüre verilen destek inanılmaz boyutlarda. Örneğin yerli kömür “prim” ile çalışıyor. Yani üretilen elektrik piyasada üreticiden toptan ortalama 14 kuruşa satılırken, yerli kömürden üretilen elektriğin bir kısmına 18,5 kuruş veriliyor ve böylece bir kısım elektriğe verilen bu 4,5 kuruş için cebimizden farkında olmadan 270 milyon TL çıkıyor.
Kapasite de arttı
Yerli kömürde artan sadece üretim değil, kapasite de arttı. Ama o da “prim” gibi verilen destek sayesinde artıyor. 2016 yılında daha önce yatırıma hazır edilen, sonra ihaleye çıkılarak rödovans yoluyla elektrik üretimi modeli ile verilen Bolu Göynük ve Eskişehir Mihalıççık santrallerinin üniteleri devreye girdi. Ayrıca Paris Anlaşması’nın imza töreninden 2 gün sonra Tufanbeyli santrali’nin bir ünitesi açıldı. Böylece 2016’da yaklaşık 430 MW yeni yerli kömür santralinin geçici kabulü yapıldı.
Gizlenen gerçekler
Verilen “prim” yüksek olunca, yatırım altyapısı sağlanınca, devlet erkanı açılışı önemseyince başarı kaçınılmaz oluyor elbette. Ama öte yandan bu durum ithalata bağımlılığı da azaltmış değil. Mesela 430 MW linyit santrali kapasitesi eklendiği halde 2016 yılı içinde 3 bin 101 MW ithal kömür ve doğalgaz santrali açılmış durumda. Ayrıca, bütün desteklere rağmen 430 MW yerli kömür santrali açılırken lisanssız güneş enerjisi kendi başına 570 MW yeni ek kapasite arttırmış durumda.
Bu arada, “rüzgar her zaman esmiyor” diyenlere kötü haber 2016’da geldi. Ülkenin bir yerinde mutlaka rüzgar esti ve bir dakika durmadı, neredeyse yerli kömürün yarısı kadar kapasitesi ile onun kadar üretti, ama bakan yerli kömürdeki artıştan söz ederken bunu da görmedi.
HABER MERKEZİ
