Suriye’de Esad rejimi ve ülkenin yaklaşık yüzde 30’unu kontrol eden Kürtler, kuzeydoğu vilayeti Haseke’de yetiştirilen buğday için büyük bir mücadele içinde. Art arda geçen kurak yıllar ve sekiz senedir devam eden iç savaşın ardından uzun süre sonra ilk kez bereketli mahsul bekleyen bölgedeki çiftçiler, bu kez de Kürt makamlarıyla Şam rejimi arasında kalmış durumda.
AFP’ye konuşan çiftçi Adil Osman, “Ekmek teknelerinin siyasi pazarlık kozuna dönüştürülmesinden” rahatsız olduğunu dile getiriyor. İki tarafın da tatmin edici bir fiyat teklif etmemesinden şikayetçi olan Osman, mahsullerini en yüksek fiyatı verene satacaklarını ifade ediyor.
Rejim daha yüksek fiyat öneriyor
Suriyeli Kürtler, bir kilo buğday için yaptığı teklifi geçen ay yüzde 7 artırarak 160 Suriye lirasına (Yaklaşık 2 TL) çıkardı. Ancak bu fiyat, rejimin önerdiği 185 Suriye lirasının altında. Her ne kadar çiftçiye elindeki mahsul için daha yüksek fiyat öneren taraf rejim olsa da Suriyeli Kürtler, kontrolleri altındaki bu bölgeden buğday çıkışına izin vermeyeceklerini ifade ediyor.
Kürt yönetiminin tahıl işlerinden sorumlu yetkilisi Salman Bardo, rejimin “Halk ile özerk yönetim arasına nifak tohumu ekmek” için daha yüksek fiyat teklif ettiğini öne sürüyor. Bardo, Suriye’nin kuzeydoğusundaki tahılın rejim tarafından ülkenin diğer bölgelerine götürülmesine “izin vermeyeceklerini” söyledi, ancak bunu nasıl yapacakları konusunda detay vermedi.
Suriye hükümetinin Haseke’deki tarım ofisinin başında bulunan Amir Sello ise vilayetteki hasadın büyük bölümünü satın alacaklarından emin. Sello, “Cazip tekliflerimiz, yetiştiricilerin, hükümet tarafından kurulan tahıl alım merkezlerine akın etmesini sağlayacak” dedi.
Bölgedeki buğday neden önemli?
Taraflar arasındaki buğday savaşını yorumlayan Suriye uzmanı Fabrice Balanche, “Kürtler, buğdayın dışarı çıkmasını istemiyor. Çünkü mevcut üretim yerel halka ancak yetiyor” ifadesini kullandı. Balanche, Buğday’ın Şam’a gitmesinin, Kürtlerin kontrolündeki bölgede gıda krizine yol açacağını söyledi.
Bir başka Suriye uzmanı Nicholas Heras ise “Esad’ın, Batı Suriye’de kontrol ettiği bölgelerde ekmek krizini önlemek” için Kürtlerin elindeki kuzeydoğu bölgesinde yetişen tahıl ürünlerine ihtiyacı olduğunu belirtti.
Heras’a göre, Suriye savaşında bundan sonra buğday “güçlü bir silah” olacak. Suriyeli Kürtler ve müttefiki ABD’nin “bu silahtan ciddi oranda stoka sahip olduğunu” belirten Heras, “Bu, Esad rejimi ve dolayısıyla Rusya üzerinde baskı yaratmak ve BM öncülüğündeki diplomatik süreçte taviz vermeleri için kullanılabilir” dedi.
Suriye’nin kuzeydoğusunun geleceği konusunda Kürtlerle rejim arasında şu ana kadar yapılan görüşmelerde sonuç alınamadı. Ayrıca Suriye çapında barış sağlanması için BM öncülüğünde yürütülen müzakereler de ülkedeki savaşı sonlandırmayı başaramadı.
DW,AFP/CÖ,ET
© Deutsche Welle Türkçe
