Almanya Tübingen Üniversitesi uzmanlarınca 1970’li yıllarda bulunan iki ayrı kafatası üzerine yapılan incelemelerin sonuçları, Nature dergisinde yayınlandı. Araştırmaya konu olan iki insan kafatası, Yunanistan’ın Mora Yarımadası’nda bulunmuştu.
Bugüne kadar bulunan insan kalıntıları, günümüz insanı Homo Sapiens’in bundan yaklaşık 90 bin ile 120 bin yıl arasında Afrika’dan çıkarak dünyanın diğer kıtalarına yayıldığını gösteriyordu. Ancak son olarak İsrail’de bulunan ve Homo Sapiens türüne ait bir çenenin günümüzden 177 bin ile 194 bin yıl arası öncesinde yaşadığı tespit edilmişti. Yunanistan’da bulunan kafatasları da, Homo Sapienslerin Afrika’dan çıkış tarihine dair teorileri daha da sarsacak nitelikte.
210 BİN YIL ÖNCE YAŞAMIŞ
Apidima 1 ve Apidima 2 adı verilen kalıntıların ilkinin bugüne kadar sanıldığının aksine Neandertal türünden olmadığı anlaşıldı. Apidima 1 adlı kafatasının günümüzden 210 bin yıl önce yaşayan bir Homo sapiens’e ait olduğu netleşirken, AFP’ye konuşan Katerina Harvati adlı uzman, “Apidima 1, Afrika dışında bulunan diğer tüm Homo sapienslerden çok daha eski tarihte yaşadı” dedi.
Modern tarihlendirme teknikleriyle yapılan çalışma sonucunda, Apidima 1’in hem modern hem de arkaik özelliklerini taşıması nedeniyle ‘erken Homo sapiens’ olduğu kesinleşti.
SADECE BİR PARÇA ÜZERİNDEN TESPİT YETERLİ Mİ?
Yunanistan’da 1970’li yıllarda bulunan Apidima 1’in 210 bin yıl önce yaşamış bir Homo sapiens olduğuna dair teoriyi zayıf kılan ise, kafatasının sadece arka kısmının elde bulunuyor olması. Araştırmaya yorum yazan New York’taki Lehman College uzmanlarından Eric Delson da, eldeki kalıntının yetersiz olarak görülebileceğine dikkat çekti.
Apidima 1 ile birlikte bulunan ve Apidima 2 adı verilen diğer kafatasının bir Neandertal’e ait olması da bu tür eleştirileri destekliyor. Apidima 2’nin günümüzden 170 bin yıl önce yaşadığı tahmin ediliyor. Ancak iki türün aynı yerde bulunması, Homo sapienslerin Neandertallerle aynı dönemde Avrupa’da da yaşadıkları teorisini güçlendiriyor.
BUGÜNE KADARKİ TAHMİNLER BOŞA ÇIKTI
Günümüz insanı Homo sapienslere ait en eski kemiklerin Fas’taki Cebel İrhud’da bulunduğu ve 300 bin yıllık olduğu anlaşılmıştı. Fakat bugüne kadarki tüm araştırmalarda, Homo sapienslerin ‘insanlığın beşiği’ olarak adlandırılan Afrika’dan 70 bin yıl kadar önce çıktıkları ve bu göçün oldukça büyük bir dalga halinde gerçekleştiği savunuluyordu.
Son yıllarda Ortadoğu ile Avrupa ülkelerinde bulunan diğer kalıntılar ise, Afrika’dan çıkışın sanılandan çok daha erken tarihlerde gerçekleştiğini gösteriyor.
BİRDEN FAZLA GÖÇ DALGASININ OLDUĞU TAHMİNİ
Yunanistan’da bulunan Apidima 1’in 210 bin yıl, Apidima 2’nin ise 170 bin yıl önce yaşamış olması, Homo Sapiens ile Homo Neandertal türlerinin aynı dönemlerde veya birbirine ardışık olarak aynı bölgelerde yaşadığı tezini güçlendiriyor. Araştırmada yer alan uzmanlar, erken Homo sapienslerin Neandertal insanından önce bölgede yaşadığını, daha sonra ise başka Homo sapiens gruplarının Neandertallerin yerini aldığını savunuyor. Bu da Homo sapiens gruplarının tarihin birden fazla döneminde Afrika dışında kümeleşmeye çalıştığı anlamına geliyor.
Tüm bu yeni teorilere rağmen Neandertal türünün günümüzden yaklaşık 40 bin yıl önce kesin olarak yok olduğu bilinen bir gerçek. Ayrıca Neandertal insanıyla karşılaştığı dönemden kalma melezleşme nedeniyle Avrupalılarda yüzde 1,5 ile 2 oranında olsa da Neandertal geni olduğu tahmin ediliyor.
