Batı Karadeniz’de yaşanan ve en az 77 yurttaşın yaşamını yitirdiği selde, Kastamonu’nun Bozkurt ilçesi yakınlarındaki Ebru Hidroelektrik Elektrik Santralı’nın etkisi tartışılıyor. CHP Kastamonu Milletvekili Hasan Baltacı Zülfikarlar Holding bünyesindeki Berke Elektrik Üretim AŞ tarafından işletilen HES’in iletim kanallarının inşası sırasında çıkartılan 1,5 milyon metreküp toprağın Devlet Su İşleri (DSİ) Genel Müdürlüğü’nün gösterdiği yerlere taşınmadığını ve kanalların iki yanına yığıldığını söyledi. Baltacı, bu toprağın da heyelana yol açarak, selin etkisini arttırdığını ifade etti.
HES’in patlamadığını kanıtlamak için gazetecilerle bölgeyi havadan helikopterlerle gezen DSİ Genel Müdürü Kaya Yıldız, kanallardaki yıkık beton bloklar için, “O gördüğünüz, tamamıyla regülatörden suyu taşıyan iletim boruları. Onların heyelanla yıkıldığını gördük. Bununla hiçbir alakası yok” demişti.
Aynı zamanda harita mühendisi olan ve bölgeyi yakından tanıyan CHP’li Baltacı, Genel Müdür Kaya’nın doğruladığı heyelanlarla ilgili soru işaretlerini gündeme getirdi.
‘GÖZLERİMLE GÖRDÜM’
HES’in inşasına tanıklık ettiğini söyleyen CHP’li Baltacı, bölgede irili ufaklı çok sayıda heyelanın meydana geldiğini, bunların selin etkisini arttırdığını belirtti. HES’in iletim kanallarının inşası sırasında çıkartılan 1,5 milyon metreküp toprağın gösterilen yere dökülmek yerine iki yana yığıldığını bildiklerini anlatan Baltacı, “Bunu yaptıklarını gözlerimle gördüm” dedi. Bu toprağın yumuşak bir zemin oluşturduğunu, yağışla birlikte de heyelana yol açtığını ifade eden Baltacı, “Bundan eminiz ama ne kadar olumsuz etkisi olduğunu bilmiyoruz. Bunun araştırılarak gerçeklerin açıklanmasını ve sorumluların cezalandırılmasını istiyoruz” ifadelerini kullandı. 2015 yılında da bu bölgede heyelanlar meydana geldiğini, mühendis olarak ölçümlerini yaptığını belirten Baltacı, o zaman iletim kanallarının parçalandığı bölgeler olduğunu tespit ettiklerini de sözlerine ekledi.
SAYIŞTAY UYARDI
Sayıştay’ın DSİ’ye ilişkin 2019 ve önceki yıllardaki denetim raporlarında da şirketlerin kazılardan çıkan malzemeleri rastgele yerlere döktüğüne ilişkin tespitlere yer verildi. Bunun hem hafriyat dökülen yerlerin zorunlu olarak kamulaştırılması zorunluluğu doğurduğu hem de mülk sahiplerine zarar-ziyan bedelleri ödenmesine yol açtığı bildirildi.
Sayıştay raporunda şöyle denildi: “Yapım ihalelerinde kazıdan çıkan malzemelerin idarenin gösterdiği yerler dışına dökülmesi nedeniyle bu yerlerin kamulaştırılmak zorunda kalınması Kurumun kamulaştırma giderleri ile zarar-ziyan bedeli ödemelerinin artmasına yol açmakta, bu durum Kurum kaynaklarının etkili, ekonomik ve verimli kullanılması ilkelerine aykırılık teşkil etmektedir.”
***
34 yurttaş hâlâ kayıp
Selin vurduğu Kastamonu’nun Bozkurt ilçesi ile Sinop’un Ayancık ilçesinde tam 77 kişi yaşamını yitirirken kayıp ihbarı yapılan kişi sayısının 34 olduğu bildirildi. AFAD’dan yapılan açıklamaya göre, Kastamonu’da 26, Sinop’ta ise 8 için kayıp ihbarı yapıldı. Bozkurt’ta çöken Ölçer Apartmanı’nın müteahhidi Mehmet Özkan’ın İstanbul’da gözaltına alındığı bildirildi. Öte yandan İçişleri Bakanlığı’nın kararıyla ‘daha önce sel tecrübesi olan’ Giresun Dereli Kaymakamı Murat Atıcı, Bozkurt Kaymakamlığı görevine atandı. Bozkurt Kaymakamı Okan Yenidünya ise Dereli ilçesi kaymakamlığı görevine getirildi.
Nurcan GÖKDEMİR
