Bingöl’ün Karlıova ilçesine bağlı Kaynakpınar’da meydana gelen depremin ardından Boğaziçi Üniversitesi Kandilli Rasathanesi ve Deprem Araştırma Enstitüsü Müdürü Prof. Dr. Haluk Özener, Enstitü Müdür Yardımcısı Prof. Dr. Ali Pınar ve Bölgesel Deprem ve Tsunami İzleme Değerlendirme Merkezi Müdürü Dr. Doğan Kalafat açıklama yaptı.
“TÜRKİYE’NİN HER YERİNDE HER AN DEPREM OLABİLİR”
Prof. Dr. Haluk Özener yaptığı açıklamada, Türkiye’de her an, her yerde deprem olabileceğini belirterek, “Türkiye saati ile 17.24’de Bingöl, Karlıova ilçesi, Kaynakpınar’da lokal büyüklüğü 5.8 olan bir deprem meydana geldi. Sığ olan bir depremdi. Yaklaşık 5 kilometre olarak biz derinliğini verdik. Onun dışında şu ana kadar 57 adet artçı depremimiz oldu. Artçı depremler sürmekte. Nöbetçi arkadaşlarımız depremleri sürekli izleyip çözmekteler. En büyükleri 4.6 ve 4.7 büyüklüğünde iki tane deprem meydana geldi. Bölge Kuzey Anadolu Fayı ve Doğu Anadolu Fayı kesişim noktası Karlıova. Bu Bölge Enstitümüz tarafından özellikle çok yoğun olarak izlenen, bir çok proje yapılan bölge. En son 2003 yılında gerçekleştirdiğimiz bir projede 25 adet sürekli deprem gözlem istasyonu kurduk. GPS sistemi istasyonları kurduk, bölge deformasyonları anlık olarak gözleme şansı elde edildi” dedi.
“TÜRKİYE’DE 500’DEN FAZLA DİRİ FAY VAR”
MTA’nın Diri Fay Haritası’na dikkat çeken Özener, “Hepinizin bildiği gibi ülkemizde 500’den fazla diri fay var ve aktif faylar var. Daha önce defalarca söylediğimiz gibi Türkiye’de her hangi bir yerinde, her hangi bir anda deprem olması çok mümkün” diye konuştu.
“KARLIOVA FAY HATLARININ KESİŞİM NOKTASI”
Özener, “Doğu Anadolu Fay Hattı ile Kuzey Anadolu Fay Hattı’nın kesişim noktasında, Bingöl Karlıova bölgesinde önemli deprem potansiyeli taşıyan yerlerden bir tanesi. 2003 yılında o bölgede iki tane, 6.3 ve 6.4 şiddetinde iki tane depremimiz vardı. Dediğim gibi bu bölge deprem açısında aktif bir bölge. Bu bölgede bu büyüklükte her zaman olabilecek bir yer. Kuzey Anadolu Fayı Bingöl ile Yedisu arasında bir bölgede bulunuyor. Tarihi fay olarak adlandırdığımız, ana fayı kesen faylardan bir tanesi. Artçılar o bölgelerde yoğunlaşıyor. Dolayısıyla bu depremleri gözlemeye devam edeceğiz. MTA’nın Diri Fay Haritası’nda bölgedeki kırık yapıyı çok net olarak görebiliyoruz. Çok fazla fay parçacığı var. Dolayısıyla o fayların enerji biriktirdiği zaman, belirli bir enerji toplandıktan sonra kırılması çok doğal. Hep işaret ediyoruz, Türkiye’nin her hangi bir yerinde her hangi bir anda böyle depremlerin olması normal. Buda bölgenin tarihsel depremleri gözlemliyorsunuz” dedi.
“BÖLGE DEPREM ÜRETEN BİR BÖLGE”
Bölgenin sürekli deprem üreten bir bölge olduğunu ifade dene Özener, “Bölgede 10 şiddetinde, büyüklük demiyorum. 10 şiddetinde depremler gördü bu coğrafya. Dolayısıyla bölge, deprem üreten bir bölge. Depremlerin şiddet haritasını hesapladığımız zaman, Kandilli tarafından hazırlanan şiddet haritasında 6 şiddetinde bir deprem olduğunu görüyoruz. Şu anda 57 artçı depremdeyiz hala. 20.15 itibariyle 36 artçımız vardı. Şu anda 57’ye çıktı artçı sayımız ve bunun süregelmesini biz bekliyoruz. Bir hafta, on gün belki bu artçılar sürecektir. Bunlarla ilgili anlık güncellemeleri biz Kandilli olarak, takip edeceğiz. Şu anda 59 oldu. Uyarı sesi geliyor. Otomatik çözümleme yapıyor daha sonra sismilog arkadaşlarımız, nöbetçi arkadaşlarımız bunları güncelliyorlar. Yine kırık parçalarını gösteriyoruz. Bu harita önemli bir harita, 1934’den sonra depremlerin batıya doğru göçünü veriyor. Erzincan depremi ile başlıyor. Bu bölge Erzincan’ın doğusunda. Erzincan ile Karlıova arasındaki kalan kısımda. Yedisu segmentinin doğusunda olan bir deprem. Daha öncede ifade ettiğim gibi deprem potansiyeli yüksek bölgeler bunlar. GSP istasyonlarından fayların ne hızla, ne yöne hareket ettiğini biz tespit edebiliyoruz. Dolayısıyla orada ki enerji birikimini hesaplayabiliyoruz. Ardından da bu enerji birikiminden ne büyüklükte bir deprem üretme potansiyellerini söyleyebiliyoruz. Bu harita da önemli, Türkiye’nin çeşitli bölgelerinde kurulmuş olan istasyonlardan elde edilen yıllık hızlar. Görmüş olduğunuz gibi Türkiye’nin farklı alanlarında farklı hızlarla hareket ediyor. Dolayısıyla farklı fay parçaları, farklı enerji biriktiriyor. Dolayısıyla deprem oluş süreleri de faylardan faylara değişmekte” dedi.
