Sanatçı Zeynep Kılıç, içinde bulunduğumuz Xızır ayına ilişkin “Xızır Alevi kültüründe simgesel anlamda kurtarıcı, yol gösterici ve umuttur. Dirilmenin, var olmanın adı zalime ceza yoksula şifadır. Dileklerin gerçekleştiricisi, toplumun birlik ve beraberlik simgesidir” dedi.
Aleviler için kutsal olan aynı zamanda bolluğu, bereketi, barışı, sevgiyi ve baharı müjdeleyen Xızır ayı devam ediyor.
Dersim inancında Xızır her yerde olduğunu vurgulayan Dersimli sanatçı Zeynep Kılıç, “Mesela zorlu bir işe girdiğimizde önce ya Xızır deriz bizim darımıza yetişeceğine inanırız. Xızır benim için büyük bir enerji kaynağıdır benim için var olan zor durumumda yetişeceğine inandığım bu dersim inancı ve kültüründe de bu böyledir her zor durumumuzda Xızır diye sesleniriz çağırırız” dedi.
“XIZIR AYI BOLLUĞUN VE BEREKETİN AYIDIR”
Xızır Alevi kültüründe simgesel anlamda kurtarıcı, yol gösterici ve umut olduğunu söyleyen Kılıç, “ Dirilmenin, var olmanın adı zalime ceza yoksula şifadır. Dileklerin gerçekleştiricisi, toplumun birlik ve beraberlik simgesidir. Eskiden köydeyken çocukluğumdan hatırlıyorum cemler tutulurdu. Ama köy evlerinde kalabalık olup bir araya gelinirdi niyazlar yapılır, lokmalar dağıtılırdı her köyde Xızır ziyareti vardı ziyaretlere gidilir orada çerağlar yakılır, niyazlar dağıtılırdı. Birlik ve beraberlik içerisinde yapılırdı. Xızır ayı bereketin ve bolluğun ayıdır. Mesela çeşmelere gidilir oradan sular getirilip evlerin içine serpilir, ahırlara serpilir bolluk bereket olsun diye. Şuan günümüze baktığınızda şehirlerde bu gelenek pek uygulanmıyor” diye konuştu.
“YENİ NESİLE BU RİTÜELLERİN UNUTULMAMASI İÇİN AKTARMAMIZ LAZIM”
Bu ritüellerin unutulmaması için evimizde çocuklarımıza bunu anlatıp bunları yaşamamız gerekiyor ki yeni nesile bu kültürü aktarabilelim diyen Kılıç şöyle konuştu:
“Köyde yaşıyor olsaydık bu kültürü daha fazla devam edebilirdik günümüze kadar getirebilirdik ama insanlar farklı yerlere yerleşti farklı yerlerde yaşamlarını sürdürüyorlar. Şimdi ne kadar bunları yerine getiriyorlar bilemiyorum ama eskiden bunlar vardı. Ama günümüzde biz bunları evimizde uygulamıyorsak, geleceğe taşınmaz” dedi.
CİHAN BERK/DERSİM
