Uluslararası Af Örgütü Türkiye Şubesi ve MetroPOLL Stratejik ve Sosyal Araştırmalar Merkezi tarafından yapılan araştırma Türkiye’de toplumun yüzde 82,1’inin temel hak ve özgürlüklerin ihlal edildiğini düşündüğünü ortaya koydu.
10 Aralık Dünya İnsan Hakları Günü’nde sonuçları açıklanan “İnsan Hakları Algısı Araştırması”na göre, bu yönde görüş bildirenlerin yüzde 58’i hak ve özgürlüklerin bazen, yüzde 42’si ise sık sık ihlal edildiğini düşünüyor. Araştırmaya katılanların yüzde 62’6’sı ise temel hak ve özgürlüklerin kısıtlandığını ifade etti.
Yasalar ve temel haklar
“İnsan Hakları Algısı Araştırması” Türkiye genelinde 28 ilde 2 bin 651 kişi ile yüz yüze görüşürek yapıldı. Araştırmaya katılan beş kişiden dördü, Türkiye’de yaşayan herkesin kanunlar önünde eşit olduğunu söylerken yüzde 54,4 bu hakların eşit olarak kullanılamadığını belirtti.
Türkiye’de temel insan haklarının yasalar tarafından güvence altına alındığını söyleyenlerin oranı yüzde 53,3 olarak belirlendi. Yüzde 37,9’luk kesim ise yasaların temel hak ve özgürlükleri güvence altına almadığını ifade etti.
Araştırmaya katılanların yüzde 37,5’i insan hakları alanında yaşanan sorunların ilk nedeni olarak “yasaların yetersiz olmasını” gösterdi. Vatandaşların duyarsızlığı ve adalet ile yargı alanındaki sorunlar gösterilen diğer nedenler arasında yer aldı.
İfade özgürlüğü ve adil yargılanma hakkı
Araştırmaya katılanlara, insan hakları denince akıllarına ne geldiği de soruldu. Ankete katılanların yüzde 65,2’si bu soruyu “yaşam hakkı,” yüzde 33,5’i “ifade özgürlüğü” ve yüzde 22,1’i de “adil yargılanma hakkı” olarak yanıtladı.
Ankete katılan kişilere, “Sizce Türkiye’de insanlar düşüncelerini özgürce ifade edebiliyorlar mı?” diye sorulduğunda, yüzde 52,4’ü “Hayır” yanıtı verdi. Katılımcıların yüzde 43,8’i diğer insanların arasında, yüzde 43,4’ü ise sosyal medyada düşüncelerini rahatça ifade edemediğini dile getirdi.
Araştırmaya göre, katılımcıların yüzde 82,6’sı uzun süre sonuçlanmayan davaların insan hakkı ihlali olduğu görüşüne katıldı.
Barışçıl toplantı ve gösteri yürüyüşü hakkı konusunda, yüzde 75,3’lük kesim insanların istedikleri konuda barışçıl protesto düzenleyebileceğini ifade etti. Yüzde 71,8’i “Kendisinden farklı düşünen insanların yaptığı barışçıl protestolarda polisin şiddet uygulamasına ve biber gazı kullanmasına karşı çıkacağını” dile getirdi.
DW/JD,BK
© Deutsche Welle Türkçe
