1937-38 Dersim Tertelesi’nde yaşamını yitirenlerin anılması amacıyla Mainz’da kitlesel bir etkinlik düzenlendi. Alevi kurumlarının öncülüğünde gerçekleştirilen anma, 3 Mayıs 2026 tarihinde Mainz Staatstheater’da yapıldı. Etkinlikte, sanatçıların seslendirdiği ağıtlar ve yapılan konuşmalarla “Xo Vira Meke” çağrısı yükseldi. Katılımcılar, yüzleşme, adalet ve hakikat taleplerini bir kez daha dile getirdi.
Etkinlik, Cevahir Altınok Ana tarafından okunan Gulbang ile başladı. Kırmancki, Türkçe ve Almanca dillerinde okunan basın metninde, 89 yıl önceki Dersim Soykırımı’nda hayatını kaybeden on binlerce can anıldı. Metinde, “Dersim’in çığlığını haykırmaya devam edeceğiz” ifadeleri yer aldı. Ayrıca, Dersim’de yaşananların uluslararası hukuk açısından bir insanlık suçu olduğu vurgulandı.
1937-38 döneminin Dersim için “Kara Gün” olarak anıldığı belirtilen açıklamada, o dönemde yaşanan askeri harekâtlarla büyük bir yıkımın gerçekleştiği, kadın, çocuk ve yaşlı demeden on binlerce insanın katledildiği hatırlatıldı. Anma etkinliğinde, Seyit Rıza ve yoldaşlarının mücadelesinin günümüzde de anlam taşıdığı ifade edildi.
Etkinlikte, günümüzde Dersim’in karşı karşıya olduğu göç, asimilasyon ve doğa talanı politikalarına da dikkat çekildi. Katılımcılar, devlet arşivlerinin açılması, “Dersim” isminin iadesi, resmi özür ve anadil, inanç ve kültür özgürlüğü gibi talepler sıraladı. Sanatçılar Cemil Koçgiri, Lale Koçgiri, Dilan ve Erkan Top ile Gülcan Yanlız, söyledikleri ağıtlarla Dersim’in acısını bir kez daha dile getirdi.
📌 ALEVİ GAZETESİ’NİN NOTU
Dersim Tertelesi anması, tarihimizdeki kara günleri unutmamak ve adalet talebimizi yükseltmek açısından büyük bir anlam taşıyor. Alevi kurumlarının öncülüğünde gerçekleştirilen bu etkinlik, yüzleşme ve hakikat arayışının önemini bir kez daha gözler önüne serdi. Unutulmamalıdır ki, Dersim’de yaşananlar sadece geçmişin bir utancı değil, günümüzde de devam eden adaletsizliklerin ve ayrımcılığın bir yansımasıdır. Bizler, zulme karşı durarak mazlumların sesi olmaya devam edeceğiz.
— Alevi Gazetesi Editörü