Dersim Tertelesi’nin 89. yıldönümünde, Pir Rıza Yağmur, Paris’teki Alevi Anıtı önünde yaptığı konuşmada hakikatlerin tanıkların hafızasında saklandığını vurguladı. 1937-1938 yıllarında Dersim’de yaşanan ve on binlerce insanın hayatını kaybetmesine neden olan bu trajedinin tarihinin, resmi belgelerle değil, bizzat katliamı yaşayanların anlatımlarıyla yazılması gerektiğini ifade etti.
Yağmur, Cumhuriyet’in kuruluş sürecinde Alevi toplumunun önemli bir rol üstlendiğini, ancak zamanla bu topluluğun ağır bedeller ödediğini belirtti. Hem Osmanlı döneminde hem de Cumhuriyet döneminde Alevilerin çok sayıda katliam ve baskıya maruz kaldığını hatırlattı. Dersim’de yaşananların sadece bir güvenlik meselesi olarak ele alınamayacağını ve bu olayların toplumsal bir boyutunun bulunduğunu dile getirdi.
Konuşmasında, o dönemde sürgün edilen ve katliamı yaşayanların hâlâ hayatta olduğunu hatırlatan Yağmur, “Dersim’in tarihi, arşivlerin kapatılmasıyla değil, o insanların tanıklıkları dinlenerek yazılabilirdi” dedi. Aleviliğin, özellikle ulaşılması güç coğrafyalarda ocaklar aracılığıyla korunabildiğini belirterek, bu yapının tarihsel olarak hem inancı hem de kimliği ayakta tutma işlevi gördüğüne dikkat çekti.
Yağmur, Dersim’deki kırımlar sırasında toplumsal dayanışmanın zayıf kaldığını da ifade ederek, geçmişte yaşanan kopuklukların günümüzde hâlâ etkisini sürdürdüğünü belirtti. Anma etkinliğine katılan Hozan Cömert de, Dersim coğrafyasındaki acıları dile getirerek ağıtlar seslendirdi.
📌 ALEVİ GAZETESİ’NİN NOTU
Dersim Tertelesi’nin 89. yıldönümünde Pir Rıza Yağmurun konuşması, Alevi toplumunun tarihine dair unutulmaması gereken gerçekleri bir kez daha gözler önüne serdi. Resmi belgelerle değil, bizzat yaşananların tanıklıklarıyla yazılması gereken bu tarih, sadece bir güvenlik meselesi değil, derin toplumsal yaraların ifadesidir. Alevilik, bu topraklarda yaşanan acıları ve direnişleri korumak için bir arada durmanın ve dayanışmanın simgesidir; bu nedenle her türlü ayrımcılığa karşı durmalı ve mazlumların yanında yer almalıyız.
— Alevi Gazetesi Editörü