AKP iktidarı, Kürdistan’daki tarihi ve kültürel değerleri tahrip etmeye devam ediyor. Birçok efsane ve şarkıya konu olan Farqîn Kalesi’ndeki binlerce yıllık ‘Zembilfroş burcu’, belediyeye atanan kayyum tehdidi altında
Yol genişletme projesi adı altında yapılan çalışmada, burcun büyük bölümü tahrip olurken, onlarca taşı da söküldü.
Amed’in Farqîn (Silvan) ilçesinde efsanelere konu olan, binlerce yıllık tarihi ve taşlarıyla ayakta duran Farqîn Kalesi’nin ‘Zembilfroş burcu’, belediyeye atanan kayyumun tehdidi altında. Yaklaşık 25 metre uzunluğunda olan Zembilfroş, dünyada dolgu sistemiyle yapılan tek kale olma özelliği taşıyor. Ancak asırlık tarihe sahip burç, yol çalışması nedeniyle tahrip ediliyor.
Kayyum atanan Farqîn Belediyesi’nin bir aydır sürdürdüğü çift yönlü yapılan yol çalışmasında, cadde üzerinde bulunan evlerin ardından tarihi burç da yıkımdan ve tahripten etkilendi. ‘Farqîn Kalesi’ olarak da bilinen bu burcun, genişletilmek istenen ana yola denk gelen bölümü büyük ölçüde yıkıldı.
Korumaya alınmadı
İş makinelerinin rahatlıkla dokunduğu ve korumaya almadığı burcun onlarca taşı yıkıldı. Kepçelerle koparılan taşlar ise, günlerdir yerde bulunuyor. Yurttaşların şikâyetlerine rağmen durmayan proje, burca zarar vermeye devam ederken, cadde üzerinde bulunan birçok dükkan da zarar gördü.
‘Belediye karakol gibi, nasıl şikayet edelim’
Yapılan tahribata karşılık belediyeye gitmekten endişe ettiklerini söyleyen Farqînliler, “Belediye karakol gibi, oraya nasıl gidelim? Gitsek bile bunu şikâyet edemeyiz. Gözlerimizin önünde tarihimiz yok ediliyor, değerimiz yıkılıyor. Eskiden belediye DBP’nin elinde olduğunda yine gidip bir şey yapabilirdik. Ama şimdi sesimizi bile çıkaramıyoruz” diyor.
Bizans döneminde son şeklini aldı
‘Zembilfroş burcu’, diğer adıyla Farqîn Kalesi’nin ilk yapıldığı tarih kesin olarak bilinmiyor, ancak İ.Ö. 77 yılında Büyük Tigran Krallığı’nın başkenti olarak kurulduğunda, kent surlarının inşa edildiği, daha sonra Bizans döneminde esaslı bir onarım ve eklentilerle son şeklini aldığı biliniyor. Hamdaniler ve Mervaniler yönetimindeyken kaleye yeni burçlar ve surlar eklenmiş, burçlar, yörede var olan kalker taştan inşa edilmişti. Yaklaşık 25 metre aralıklarla 50 burçla tahkim edilen kalenin, dört ana kapısı bulunmaktaydı.
AMED/ŞÛJIN
