Maraş Katliamı’nın en bilinen sanığı Ökkeş Şendiller, bugün tedavi gördüğü hastanede öldü. Ökkeş Kenger olarak da bilinen Şendiller, 19 Aralık 1978’de Maraş’ta meydana gelen ve 111 kişinin ölümüne, yüzlerce evin yakılmasına neden olan olayların baş aktörlerinden biriydi. Öğretmenlik mesleğinden ayrılarak siyasete atılan Kenger, katliam sonrası 12 Eylül mahkemelerince ‘beraat’ edilmesine rağmen, toplumsal hafızada silinmeyecek bir yer edindi.

1978’deki katliam sırasında, Çiçek Sineması’na atılan bombanın sorumluluğu, Kenger ve diğer ülkücü militanlar üzerinde yoğunlaştı. Emniyet raporları, Kenger’in patlayıcı madde temin eden biri olarak katliam öncesi ve sonrasında aktif bir rol oynadığını ortaya koydu. Ancak tüm bu delillere rağmen, sıkıyönetim mahkemelerinde beraat ederek özgürlüğüne kavuştu.

Sonrasında soyadını değiştirerek kamuoyuna Ökkeş Şendiller olarak tanıtılan bu kişi, 1991 genel seçimlerinde Milliyetçi Çalışma Partisi’nden Maraş milletvekili seçildi. Meclis İnsan Hakları İnceleme Komisyonu üyeliği yaptı ve Alevi Çalıştayı’na davet edildi. Ancak bu davet, birçok sanatçı ve kesim tarafından protesto edildi.

Ökkeş Şendiller’in ölümü, Maraş Katliamı’nın derin yaralarının hala taze olduğunu bir kez daha hatırlatıyor. Bu olay, inanç özgürlüğü ve eşit yurttaşlık mücadelesinin önemini vurgularken, katliamın failleri ve mağdurları arasındaki adalet arayışının devam ettiğini gözler önüne seriyor.

Alevi kurumları, örgütlenme sorunlarını ve ortak çözüm arayışlarını ele almak amacıyla 5 Ekim 2025 tarihinde İstanbul’da bir çalıştay düzenleyecek. “Alevilerin Örgütlenme Tablosu: Sorunlar, İmkânlar ve Arayışlar” başlığıyla gerçekleştirilecek bu etkinlikte, Türkiye’nin farklı şehirlerinden ve Avrupa’dan birçok Alevi örgütünün temsilcileri bir araya gelecek.

Çalıştayda, Alevi hareketinin tarihsel deneyimlerinden günümüze uzanan tartışmalar, değişen toplumsal koşullar ve geleceğe dair örgütsel ihtiyaçlar masaya yatırılacak. Etkinlik, Alevi kurumlarının uzun süredir dile getirdiği ortaklaşma ihtiyacına yanıt vermek amacı taşıyor. Çeşitli Alevi dernekleri ve federasyonları, bu önemli buluşmayı düzenleyen kuruluşlar arasında yer alıyor.

Çalıştay, Garip Dede Dergahı’nda saat 10.00’da başlayacak ve gün boyunca sürecek oturumlarla 17.00’ye kadar devam edecek. Açılış konuşmasını Veliyettin Hürrem Ulusoy’un yapacağı etkinlikte, oturumların moderatörlüğünü akademisyen Şükrü Aslan üstlenecek. Forum kapsamında, Alevi örgütlenmesinin tarihsel deneyimi, güncel sorunları ve demokratik katılım yolları tartışılacak.

Düzenleyici kurumlar, çalıştayın amacını “Sorunlarımızı birlikte konuşmak, imkânlarımızı çoğaltmak ve yolumuzu ortak akılla açmak için bir araya geliyoruz. Ayrışmanın değil, ortaklaşmanın zamanı” şeklinde ifade ediyor. Bu etkinlik, Alevi toplumu için geleceğe yönelik önemli bir adım olmayı hedefliyor.

Gazeteci Esra Çiftçi, Alevi kadınların Barış ve Demokratik Toplum Süreci’ndeki rolünü vurguladı. Alevi kadınların, hem cinsiyet hem de inanç kimliği nedeniyle çok katmanlı bir dışlanmaya maruz kaldıklarını belirten Çiftçi, bu kadınların barışın gerçek öznesi olduğunu ifade etti. Türkiye’de yeniden gündeme gelen bu süreç, kadınların yıllardır taşıdıkları savaş yükünün yanı sıra, inançları nedeniyle dışlandıkları bir dönemde barış arayışının önemi açısından da kritik bir aşamayı temsil ediyor.

Çiftçi, çatışma süreçlerinin kadınlar üzerindeki etkilerini eleştirerek, savaşın sadece cephede değil, evde ve sosyal yaşamda da sürdüğünü vurguladı. Savaşın yarattığı travmanın, silahların sustuğu anlarda da devam ettiğini ifade eden Çiftçi, kadınların yalnızca güvenlik değil, özgürlük ve görünürlük taleplerinin de göz ardı edildiğini dile getirdi. “Gerçek bir barış, toplumsal dönüşüm hedeflemiyorsa, bu sadece bir suskunluktur” diyerek, kadınların bu süreçte daha aktif bir rol alması gerektiğini belirtti.

Alevi kadınların yaşadığı dışlanma ve baskının iki katına çıktığını vurgulayan Çiftçi, göç eden Alevi kadınların inançlarını gizlemek zorunda kaldıklarını ve sosyal dışlanma ile damgalanma gibi çok boyutlu sorunlarla karşılaştıklarını açıkladı. Ancak son yıllarda bu görünmezliğin kırılmaya başladığını ve kadınların artık daha fazla söz almak istediklerini söyledi. Çiftçi, bu söz alma çabasının bir direnişten örgütlü bir dönüşüme evrildiğini kaydetti.

Çiftçi, barış süreçlerinde kadınların temsilinin önemine de değinerek, mecliste kurulan komisyonun kadın temsiliyetinin eksik olduğunu vurguladı. Alevi kadınların bu süreçte sadece duygu değil, adalet ve vicdan duygusunu da barındırdığını belirten Çiftçi, kadınların olmadığı bir karar alma mekanizmasının her zaman eksik kalacağını ifade etti. Kadınların eşit temsiliyeti için yerel komisyonlarda aktif rol alması gerektiğini savundu.

DEM Parti İstanbul Milletvekili Celal Fırat, Alevi yurttaşların kamu kurumlarında yaşadığı ayrımcılığı araştırmak amacıyla Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne bir önerge sundu. Fırat, Alevi bireylerin eşit yurttaşlık hakkının ihlal edildiğini ve bu durumun toplumsal barışa zarar verdiğini vurguladı.

Önergesinde, Anayasa’nın 10. maddesine atıfta bulunan Fırat, tüm vatandaşların kanun önünde eşit olduğunu ancak bu ilkenin Alevi yurttaşlar için çoğu zaman uygulanmadığını belirtti. Alevilerin, işe alım ve görevde yükselme süreçlerinde kimlikleri nedeniyle dezavantajlı bırakıldığını ifade etti.

Fırat, kamu istihdamında mülakat süreçlerinde ayrımcılığın yaygın olduğunu, yüksek KPSS puanına sahip adayların bile ismi, memleketi veya öz geçmişi nedeniyle eleme sebebi olabileceğini dile getirdi. Alevi kimliğini saklamak zorunda kalan personelin de önemli kadrolara atanmasının neredeyse imkânsız hale geldiğini söyledi.

Bu ayrımcılığın yalnızca Alevi yurttaşların haklarını ihlal etmekle kalmadığını, aynı zamanda toplumda kutuplaşmaya ve eşitlik ilkelerine gölge düşmesine neden olduğunu ifade eden Fırat, Alevi yurttaşların yaşadığı sorunların tespit edilmesi ve çözüm önerilerinin geliştirilmesi için bir Meclis Araştırması Komisyonu kurulmasını talep etti.

Ömer Faruk Gergerlioğlu, Demokratik Alevi Derneği Ana Fatma Cem Evi Gebze Şubesi’nin 5. Olağan kongresinde önemli değerlendirmelerde bulundu. Gergerlioğlu, Alevi inancının ve kültürünün toplumda daha görünür olması gerektiğine vurgu yaptı. Kongrede, Alevilerin inanç özgürlüğü ve eşit yurttaşlık hakları üzerine konuşan Gergerlioğlu, bu hakların sağlanmasının önemini dile getirdi.

Etkinlikte, Alevi toplumu için adalet ve eşitlik mücadelesinin devam edeceğini belirten Gergerlioğlu, “Bizler, inancımızdan ve kültürümüzden asla vazgeçmeyeceğiz. Her bireyin inançlarını özgürce yaşama hakkı vardır” sözleriyle katılımcılara seslendi.

Kongrede, Alevi derneklerinin birlik ve beraberlik içinde hareket etmesinin gerekliliği de vurgulandı. Gergerlioğlu, bu tür etkinliklerin Alevi toplumunun dayanışma içerisinde olması adına önemli bir fırsat sunduğunu ifade etti.

Son olarak, Gergerlioğlu, Alevi toplumu olarak, her türlü ayrımcılığa karşı duracaklarını ve toplumsal barış için mücadele etmeye devam edeceklerini belirtti. Bu bağlamda, tüm katılımcılara teşekkür ederek, birlik ve beraberlik çağrısında bulundu.

Alevi Bektaşi Federasyonu, Suriye’de Alevi toplumuna yönelik artan saldırılara dikkat çekerek, bu saldırıların soykırıma dönüştüğünü vurguladı. Federasyon, dünya kamuoyunu harekete geçmeye çağırarak, HTŞ (Heyet Tahrir el-Şam) çetelerinin Alevi köylerine yönelik katliamlarının sürdüğünü ifade etti.

Açıklamada, 2011 yılından bu yana devam eden çatışmaların özellikle Hama, Humus ve Lazkiye kırsalında Alevilere yönelik sistematik saldırıları artırdığı belirtildi. ABF, saldırıların 2025 yılı itibarıyla soykırım ve zorunlu göç politikalarına dönüştüğünü, Alevi yerleşimlerinin cihatçı gruplara devredildiğini kaydetti.

Federasyon, dünya ülkelerinin bu duruma sessiz kalmasını eleştirerek, Colani ve HTŞ’nin Alevi yerleşimlerine yönelik gerçekleştirdiği saldırıları kınadı. Alevi kurumlarının, bu katliamları uluslararası platformlarda duyurmak için çeşitli çabalar sarf ettiğini ancak sonuç alamadıklarını vurguladı.

Alevi Bektaşi Federasyonu, dünya kamuoyuna şu talepleri iletti: Suriye’de Alevi soykırımı yaşandığı kabul edilmeli, Colani ve HTŞ’nin savaş suçlusu olarak yargılanması sağlanmalı, Alevilerin yaşadığı bölgelere insani yardım koridorları açılmalı ve uluslararası sivil gözlemcilerin bölgede inceleme yapmasına olanak tanınmalıdır. Ayrıca, Suriye’de tüm halkların barış içinde yaşayabileceği demokratik bir devletin kurulması gerektiği ifade edildi.

Şarköy Alevi Bektaşi Derneği, yerel yönetim tarafından Cem Vakfı’na devredilen Şarköy Cemevi’nin kendilerine tahsis edilmesi için mücadelesini sürdürüyor. Tekirdağ Büyükşehir Belediyesi tarafından yedi yıl önce inşa edilen cemevi binası, daha sonra Şarköy İlçe Belediyesi’ne devredildi. İlçe belediyesi ise cemevinin yönetimini Cumhuriyetçi Eğitim ve Kültür Merkezi Vakfı’na (Cem Vakfı) aktardı.

Yerel halk, cemevinin Cem Vakfı’na devredilmesine itiraz ederek, bu durumu kabul etmediklerini ifade etti. Şarköy Alevi Bektaşi Derneği yönetim kurulu üyeleri, yaptıkları yazılı açıklamada, Cem Vakfı’nın merkezinin İstanbul’da olduğunu vurgulayarak, “Cemevinin, Şarköy halkı tarafından kurulmuş derneğimize tahsis edilmesini talep ediyoruz” dedi.

Dernek yönetimi, cemevinin gerçek sahipleri olan yerel halkın taleplerinin göz ardı edilmemesi gerektiğini belirtti. Bu durum, inanç özgürlüğü ve eşit yurttaşlık açısından da önem taşıyor. Şarköy Alevi Bektaşi Derneği, cemevinin yerel bir yapılanmaya devredilmesinin gerekli olduğunu savunarak, taleplerinin karşılanmasını bekliyor.

DAD Kadın Sekreteri Nadide Yallı, kadınların savaş sürecinden en çok etkilenen kesim olduğunu vurguladı. Alevi kadınların, hem inançları hem de cinsiyetleri nedeniyle iki kat mağduriyet yaşadığını belirten Yallı, “Barış sürecini özellikle kadınların sahiplenmesi gerekiyor. Biz birlikte olursak yaşanan süreci barışa götürebiliriz” dedi.

Savaşın sadece kadınlar değil, tüm toplum üzerinde büyük etkileri olduğunu ifade eden Yallı, kadınların kaybettikleri eş, çocuk ve akrabalarının acısıyla başa çıkmanın zorluğuna dikkat çekti. Kadınların bu süreçte yalnızca duygusal değil, ekonomik olarak da büyük zorluklar yaşadığını belirtti.

Alevi kadınların ayrımcılığa maruz kaldığını ve savaşın getirdiği travmaların daha da derinleştiğini söyleyen Yallı, “Ötekileştirilen kadınlar bedensel, psikolojik ve ekonomik olarak savaştan çok etkilendiler. Özellikle Alevi kadınlar, bu ayrımcılığı had safhada yaşıyor” dedi.

Yallı, barış sürecinin kadınlara olumlu etkilerinin olacağını ve özellikle Alevi kadınların bu süreçte aktif rol alması gerektiğini dile getirdi. “Kadınlar savaşın bitip barışın gelmesini istiyor. Artık huzur ve insanca bir yaşam istiyoruz” ifadelerini kullanan Yallı, kadınların barış sürecine katılma ve söz söyleme haklarının olmasının önemine vurgu yaptı.