Yeşilova ilçesindeki turkuaz suyu ve bembeyaz kumsalları ile ‘Türkiye’nin Maldivleri’, ‘Saldivler’ gibi isimlerle anılan, son yılların önemli turizm merkezi Salda Gölü’nde, DSİ’nin Kayadibi Göleti ve Sulamasına Ait Malzeme Ocakları Projesi’ne ilişkin ‘Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) gerekli değildir’ kararının iptali için 2017 yılında dava açıldı. Yeşilovalı 3 kişi adına 2 yıl önce avukat Tuncay Koç tarafından açılan davada, Isparta İdare Mahkemesi’nce ‘ret’ kararı verildi. Mahkemenin kararı, Danıştay’a temyiz edildi. Danıştay 14’üncü Dairesi yerel mahkemenin kararını bozdu.
SALDA’NIN BESLENME HAVZASINDA
Danıştay’ın bozma kararının ardından yeniden görülen davada, bölgede keşif yapan bilirkişi heyeti rapor hazırladı. Raporda, birinci derece doğal sit alanı içinde kalmasına rağmen gölet için Salda Gölü çevresinden kum alındığı kaydedildi. İnşası tamamlanan göletin, Salda Gölü’nün beslenme havzasında olduğuna da dikkat çekilen raporda, “Salda Gölü’nü besleyen sınırlı sayıdaki su kaynakları göz önünde bulundurulduğunda, Kayadibi Göleti’nin Salda Gölü’ndeki su seviyesinin azalmasına neden olacağı öngörülmektedir” denildi.
ENDEMİK BALIK TÜRLERİ TEHLİKEDE
Raporda, ‘aphanius splendens’ adlı yosun balığı, ‘pseudophoxinus burduricus’ adlı yağ (çiçek) balığı, ‘cyprinus carpio’ adlı ot balığı ve ‘oxynoemacheilus’ adlı sürüngen damalı yılan balığı gibi endemik türlerin Salda Gölü’nde yaşadığı belirtildi. İnşası tamamlanan Kayadibi Göleti’nde biriktirilen suyun, Salda Gölü’ne ulaşması gereken miktarı, mineraller ile oksijenin düşmesine neden olduğu, bunun da canlıların yaşama ortamının daralmasına yol açtığı kaydedildi. Bilirkişi raporunda, gölet projesinin doğru olmadığı kanaati de bildirildi.
ÇED GEREKLİ DEĞİLDİR RAPORUNUN İPTALİNE
Bilirkişi heyetinin bu raporu sonrasında Isparta İdare Mahkemesi, Kayadibi göletinin Salda Gölü’nde su seviyesinin azalmasına neden olacağı, bölgenin uluslararası önemde ‘Önemli Kuş Alanı’ sınırlarında, göçmen kuşlar için önemli bir barınma ve dinlenme yeri olduğu, bu alanların yaban hayvanları için de doğal yaşama bölgesi olduğu hususları dikkate alındığında ÇED Gerekli Değildir kararında mevzuata ve hukuka uygunluk görülemediğine hükmetti. Mahkeme, ÇED Gerekli Değildir raporunun iptaline karar verdi.
MAHKEME İPTAL ETTİ AMA GÖLET BİTTİ
Davacı avukatı Tuncay Koç, davayı kazandıklarını, mahkeme kararıyla iptal edilen göletin, dava sürecinde tamamlandığını söyledi. Koç, “En son gittiğimizde biten göleti gördük ancak içinde su yoktu. Tam bir israf projesi. Ancak lehimize karar çıksa da gölet yapılmış, şu aşamada yıkılması söz konusu değil. ÇED’siz duruma düştü. Hiçbir planlama olmadan hassas alanlara böyle proje yapılmamalı. Projede malzeme alımı için bir taş ocağı da vardı ve orası Salda Gölü tampon bölgesiydi. Ancak taş ocağını oradan almamışlar ve başka bir yerden getirmişler. Projeyi de sonra bir miktar değiştirmişler. Dolayısıyla davayı kazansak da sonuç değişmedi. Açtığımız davanın ekolojik anlamı yüksek ama pratikte çok bir anlamı kalmadı. Projenin de gereksiz ve hatalı olduğu da ortaya çıktı.”
