Seyid Rıza ve arkadaşlarının idamının yıldönümünde açıklama yapan Dersim kurumları, Dersim önderlerinin mezar yerlerinin açıklanmasını, Türk devletinin soykırım suçuyla uluslararası mahkemelerde yargılanmasını istedi.

Ankara Dersimliler Derneği, Seyid Rıza ve arkadaşlarının idamının yıldönümü nedeniyle Meclis Dikmen kapısı önünde basın açıklaması yaptı. Eyleme Dersim 37-38 Ortak Belek Platformu, Dersim Mağdurları Platformu, Pülümür Kaymaztepe Köy Derneği gibi kuruluşlar da destek verdi.
Katliamı sembolize eden kefenler giyen eylemciler Seyid Rıza ve arkadaşlarının isimlerinin yer aldığı dövizler ve karanfiller taşıdı.
Basın açıklamasında konuşan Ankara Dersimliler Derneği Başkanı Yaşar Kılavuz, Dersim’e dönük katliam politikalarının devam ettiğini kaydederek, “Barajlar, HES’ler, siyanürlü maden işletmeciliği politikaları ile yok edilmek istenen coğrafyamız, tutuklanarak zindanlarda çürütülmek istenen gençlerimiz, kadınlarımız 38 zihniyetinin bugün daha da katmerli bir şekilde devam ediyor” dedi.

FEDA: Mezar yerleri açıklansın
Yıldönümü dolayısıyla Dersim Yeniden İnşa Cemiyeti, Dersim Soykırım Karşıtı Derneği ve Demokratik Alevi Federasyonu da yazılı açıklama yayınladı.

Demokratik Alevi Federasyonu (FEDA), Seyid Rıza ve arkadaşlarının mezar yerlerinin hala belli olmadığını hatırlattı.
FEDA açıklamasında devamla şunlar belirtildi: “Kızılbaş Aleviler bu mezarların bir an evvel bulunup, halka teslim edilmesini istiyor. Dersim gerçeğini kabul ettik demekle sorun çözülmüyor. Dersim katliamından dolayı özür dilemek ancak o katliamın mağdurlarına karşı yapılan haksızlıkları kabul etmekle ve gereğini yapmakla anlam kazanır.”

BM’ye taşınacak
Dersim Yeniden İnşa Cemiyeti ve Dersim Soykırım Karşıtı Derneği de yaptıkları ortak açıklamada, “Katilin özürü mağduru rehabilite edemez. Olsa olsa onun acısıyla alay olur ve eski başbakan ve bugünün Cumhurbaşkanın da yaptığı budur” dedi. Kurumlar, Dersim Soykırımı’nı BM İnsan Hakları Komitesi’ne taşımak için çalışmalarda bulunduklarını da ekledi.

Serokê berxwedana Dêrsimê (1937-38) Seyîd Riza 77 sal berê li Bazara Genim a Elezîzê bi lawê xwe Resik Hûsên re hat bi dardekirin. Bi wan re pênc pêşengên din ên berxwedanê Ûsenê Seyîd, Hesenê Ûlkiye, Alî Mîrz, Findiq Axa û Hesenê Cevraîl jî li darê canê xwe ji dest dan. Tê gotin ku Seyîd Riza wexta bi komployekî tê hêsîrgirtin ji rayedarên dewletê re dibêje; “min nekanî li hember derew û fendên we ber xwe bidim, ew ji min re bû ders; lê li ber we min qet çok dananî erdê, bera ev jî ji we re bibe ders!..”

Ev tê wê maneyê, ku beriya bedena wî ya nazik a bi dehan salan di nava berxwedanên li hember zilma dewletê de westiyayî di wê şeva sar a 15’e Mijdara 1937’an de li Bazara Genim hat hejandin, tu gumana wî ya derbarê wê encamê tune bû. Wî feraset û zordestiya serdestên Tirk rind nas dikir û jixwe tevahiya emrê wî bi berxwedana li hember wê zordestiyê derbas bûbû. Nûnerê dewletê yê wê çaxê Îhsan Sabrî Çaglayangîl kêlîka dardekirinê wiha vedibêje; “Seyîd Riza derket meydanê. Hewa sar bû û li derdorê tu kes tune bû. Wekî ku meydan tijî însan e, ber bi valahiyê û bêdengiyê ve qêriya: ‘Ewladê Kerbelayê ne, bê guneh in, şerm e, zilm e!..’ Ez li hember van gotinan lerizîm. Ev peyayê kal çû sêdarê, celad kaş kir. Ben li stûyê xwe xist û înfaza xwe bi xwe pêk anî…”

Jina xwe Besê û hevalê wî Alîşêr ê ku piştî têkçûna berxwedana Koçgiriyê (1920-21) hatibû cem wî û li hinda wî mabû û jina Alîşêr Zarîfe jî beriya dardebûnê, di êrîşên meha Tîrmeh û Gelawêj a 1937’an de ji hêla leşkerên Tirk û hevkarên wan ve bi awayekî hovane hatibûn kuştin. Seyîd Riza, ji parastina Ermeniyên Dêrsimî ji zilma Osmaniyan û parastina Kurdên Koçgîriyê ji damezranerên dewleta Tirk a nû û heta berxwedana Dêrsimê; ne serî li hember dijmin tewand, ne dest ji têkoşînê û jiyana serbixwe a li çiyayên Dêrsimê berda. Ew rêber û pîrî Kurdan giştan bû û bi têkoşîn û helwesta xwe bû kesayetekî mînak bo Kurdên serbilind.

Li ser dardekirina Pîr Seyîd Riza re 77 sal derbas bûn. Dewleta Tirk hê jî bi zilm û zordestiya xwe dewam bike jî heta îro ne kanî hebûna Kurdan ji holê rake, ne jî ziman, kultur û nirxên Kurdî. Ne jî kanî Kurdan ji hêviya jiyaneke azad û serbixwe dûr bixe. Îro jî neviyên Seyîd Riza, bi keç û xort, li Kobanê, li Şengal û Kerkûkê û li ser her çiyayên Kurdistanê bi dersa ku ji helwesta wî girtine, bona parastina welat û nirxên tevahiya mirovahiyê li ber xwe didin. Ji Dêrsimê heta Kirmanşanê, ji Ûrmiyê heta Efrînê Kurd bi zaravên Kirmanckî, Kurmancî, Soranî û Goranî yên Kurdî stranên yekîtiyê û azadiyê diqîrin. Di tevahiya raporên ku dewleta Tirk bona qirkirin û tunekirina hebûn û nirxên Kurdan amadekirî de Kurd tim wek xelkekî ji însaniyetiyê û ji medeniyetê dûr, nezan û hov tên diyarkirin. Û zilma ku di salên 1937-38’an de tînin serî Kurdên Dêrsimî jî wek ‘medenîkirina Dêrsimê’ tê binavkirin. Ew her çiqas hewlbidin zordestiya xwe bi van gotinan veşêrin û dinya alemê pê bixapînin jî îro Kurd bi têkoşîna xwe dersa demokrasî, mirovperwerî, wekhevî, heq, hîqûq û wijdanê didin tevahiya mirovahiyê. Wijdanê mirovahiyê li hember qehremaniya keç û xortên Kurd fedî dike…Ruhê Seyîd Riza, Besê, Alîşêr û Zarîfeyê îro li Kobanê ye; çawa ku ew heta nefesa xwe ya dawî teslîm nebûn; warên xwe û nirxên kurdewarî parastin, îro keç û xortên Kurd li Kobanê, Şengal û Kerkûkê bi heman hiş, hest û hêviyê destana wan a nîvçemayî temam dikin. Di çaxa wan de haya Kurdan ji hev tune bû; lê îro dilê Kurdan giştan bi hev re diavêje. Çav û dilê Dêrsimiyan jî îro li Kobanê ye û Kobanê bi dersa ku ji helwesta Seyîd Rizayan girtî dibêje; “edî em Kurd li ber tu zordestan çokê xwe danaynin erdê!…

Hükümetin ‘Alevi açılımı’ ilgili paketinde Seyit Rıza’nın mezarının yerinin aranması, Tunceli adının Dersim olarak değiştirilmesi gibi hedefler olduğu öne sürüldü.

Hükümetin ‘Alevi açılımı’ ilgili paketinin ilk önlemlerinin Başbakan Ahmet Davutoğlu tarafından 23 Kasım’da Tunceli’ye yapılacak ziyarette açıklanması planlanıyor.

Anka’nın haberine göre pakette Seyit Rıza’nın mezarının yerinin aranması var. Mezarın yurtdışında olma ihtimali de değerlendiriliyor. Bulunması halinde Türkiye ’ye getirilecek. Hükümet ’in Alevi açılımı ile ilgili pakette Tunceli adının Dersim olarak değiştirilmesi ilk hedefleri arasında.

Madımak Müzesi’nin yeniden organize edilmesi de pakette yer alıyor. Özel eşyaların da sergileneceği müze daha canlı hale getirilecek.

Cemevlerinin kültür merkezi olarak Kültür Bakanlığı bünyesinde olması da AKP ’nin hedefleri arasında.

Pakette Dersim olaylarının araştırılması için bir Meclis Araştırma Komisyonu kurulması da yer alıyor.

Hükümet atacağı adımlar konusunda Cemevleri ve derneklerle toplantılar düzenleyecek. Alevi federasyonlarıyla da temaslar gerçekleşecek.

Ortadoğu’da Işid katliamlarını ve Batı ülkelerinin savaş politikalarını kınayan imza kampanyası sonucu toplanan 8 bin imza bugün İngiltere başbakanlığına teslim edildi. Londra nın Manor House bölgesinde çadır…

Ortadoğu’da Işid katliamlarını ve Batı ülkelerinin savaş politikalarını kınayan imza kampanyası sonucu toplanan 8 bin imza bugün İngiltere başbakanlığına teslim edildi. Londra nın Manor House bölgesinde çadır…

Ortadoğu’da Işid katliamlarını ve Batı ülkelerinin savaş politikalarını kınayan imza kampanyası sonucu toplanan 8 bin imza bugün İngiltere başbakanlığına teslim edildi.

Londra nın Manor House bölgesinde çadır eylemi ile başlatılan kampanya ya çok sayıda ingiliz ve diğer toplumların yanı sıra ingiltere de yaşayan Alevi toplumu tarafından dayanak verildi. Iki ay süren imza kampanyasında toplanan 8 bin imza bugün Londra da bulunan 10 Downing Street’teki Başbakanlık’a verildi. Dosyayı alan memur en geç 5 gün içinde resmi yanıtın Britanya Alevi Federasyonu’na verileceğini belirtti.

Daha sonra konuyla alakalı bir izah yapan BAF Başk. İsrafil Erbil ‘Ortadoğu halklarına demokrasi götüreceğiz iddiasında olan batı ülkeleri, ışid ve el kural gibi maşalar aracılığı ile kırım yapmaya devam ediyor. Üretilen silahlara Pazar yaratan emperyalistler Ortadoğuda kan dökerek halkları zayıflatmak ve petrol başta olmak üzere tüm yer altı yer üstü zenginliklerine el koymaktalar. Milyonlarca insanın ölümü, yaralanması ve hanesiz kalması ile sonuçlanan demokrasi ihracının kocaman bir yalan olduğu ortadadır.Tüm bunları kınadığımızı, farkında olduğumuzu ve durdurulması gerektiğini anlatan bir imza kampanyasında toplanan 8 bin imzayı bugün ingiltere başbakanlığına teslim ettik. Güvenlik nedeni gerekçe gösterilerek kalabalık bir kurul içeri almak talep etmeyen memurlar dosyayı kapıda teslim aldılar ve beş gün içinde yanıt verileceğini söylediler. İmza kampanyasına dayanak verem tüm canlara teşekkür ederiz’ diye konuştu.

Başbakanlığa gelen kurul içinde Türkiye de gelen Mehmet Yüksel Dede de bir izah yaptı. Mehmet Yüksel ‘Irak ve Suriye’de katliama uğrayan halk yanlız değildir. Avrupa da yaşayan canların duyarlılığı bizleri çok mutlu etmektedir. Avrupa ülkeleri ortadoğuda elini çeksin. Onların silahları barış değil savaş nedenidir. Kobani, Şengal, Lazkiye ve tüm mağdur halkların yanında olmaya devam edeceğiz. Hızır yoldaşımız olsun’ dedi.

Alevi Bektaşi Federasyonu Genel Başkanı Fevzi Gümüş, “AKP Hükümeti, son günlerde yeniden Aleviliği diline dolamaya başlamıştır. Alevilik AKP’nin başı sıkıştıkça başvuracağı can simidi değildir. Hükümet, Alevilerin CHP’ye ve sola destek vermesini engellemek istiyor. Hükümet neden Alevilerin sorunlarını gündeme getirir gibi yaparak Dersim’i hatırlatıyor? Çünkü aslında Hükümetin “çözmek istiyoruz” dediği şey, bizim taleplerimiz değil; Aleviler ile CHP ve sol arasında var olan ve pek çok tarihsel ve toplumsal arka planı bulunan güçlü bağdır” dedi.

Alevi Bektaşi Federasyonu Genel Başkanı Fevzi Gümüş yaptığı yazılı açıklamada, AK Parti hükümeti, son günlerde yeniden Aleviliği diline dolamaya başlamıştır diyerek, “Başbakanın, Aleviliğe ilişkin bu çıkışının çözüm üretmek amaçlı olmadığını; AKP’nin Türkiye’nin meseleleri konusunda sıkıştığını göstermektedir. Önceki Başbakanın ve dolayısıyla AKP’nin Aleviliğe nasıl baktığını; Cemevlerimiz ile ilgili Diyanet İşleri Başkanlığı’ndan fetvalar aldıklarını unutmadık” ifadelerini kullandı.

“HÜKÜMETİN ALEVİLİĞE İLİŞKİN HERHANGİ BİR ÇÖZÜMÜ OLMADIĞI ORTADADIR”

Hükümetin Aleviliğe ilişkin herhangi bir çözümü olmadığını söyleyen Gümüş, “12 yıllık AKP Hükümeti süresince edindiğimiz tecrübeler, işlerin yolunda gitmediğini ve mevcut sorunları ötelemek için zaman kazanma politikasına başvurduğunu gösteriyor. Hükümetin Alevileri oyalamak ve toplumun dikkatini mevcut sorunlardan uzaklaştırmak için gündemine aldığı Aleviliğe ilişkin herhangi bir çözümü olmadığı ortadadır” dedi.

“BAHANELERDEN BİRİ DE ALEVİLERİN KENDİ ARALARINDA GÖRÜŞ BİRLİĞİNE VARAMADIĞI İDDİASI”

Alevilerin kendi aralarında görüş birliğine varamadığı iddialarının gerçeği yansıtmadığını vurgulayan Gümüş, “Ancak Hükümet her seferinde topu taca atacak bahanelere sığınmaktadır. Bu bahanelerden biri de Alevilerin kendi aralarında görüş birliğine varamadığı iddiasıdır. Bu iddia çok gülünçtür. Alevilerin kendi aralarında görüş farklılıkları olmasına rağmen bu görüş farklılığı AKP ile İşid’in İslamiyet’e bakışındaki farklılık kadar büyük değildir. Kaldı ki görüş farklılıklarımız, taleplerimizin ortak olduğu gerçeğini değiştirmemektedir” ifadelerini kullandı.

“TALEPLERİMİZ AÇIK VE ANLAŞILIR NİTELİKTEDİR”

Alevilerin taleplerinin açık ve anlaşılır olduğunu belirten Gümüş, şu ifadelere yer verdi: “Biz Aleviler, Cemevleri’ne yasal statü kazandırılmasını; din dersinin zorunlu olmaktan çıkartılmasını, Diyanet İşleri Başkanlığı’nın farklı bir modelle yeniden konumlandırılmasını ve Madımak Oteli’nin Utanç Müzesi’ne dönüştürülmesini istiyoruz. Biz Aleviler, Alevi – Sünni bütün yurttaşlarımızın eşit statüde olmasını istiyoruz. Alevilerin taleplerinin gerçekleştirilmesinin karşısında anayasal düzeni değiştirmek gerektirecek herhangi bir durum da söz konusu değildir.”

“HÜKÜMET NEDEN ALEVİLERİN SORUNLARINI GÜNDEME GETİRİR GİBİ YAPARAK DERSİM’İ HATIRLATIYOR”

Dersim tartışmalarına değinen Gümüş, “Ancak Hükümetin Alevilere ilişkin çözüm üretmekten çok, asıl meramının başka olduğu gündeme taşımaya çalıştıkları Dersim sorunundan anlaşılmaktadır. Hükümet, neden Alevilerin sorunlarını gündeme getirir gibi yaparak Dersim’i hatırlatıyor? Çünkü aslında Hükümetin “çözmek istiyoruz” dediği şey, bizim taleplerimiz değil; Aleviler ile CHP ve sol arasında var olan ve pek çok tarihsel ve toplumsal arka planı bulunan güçlü bağdır” açıklamasında bulundu.

“HÜKÜMET ALEVİLERİN CHP’YE VE SOLA DESTEK VERMESİNİ ENGELLEMEK İSTİYOR”

Hükümet’in Alevilerin CHP’ye ve sola destek vermesini engellemek istediğini söyleyen Gümüş, “Hükümet, Alevilerin CHP’ye ve sola destek vermesini engellemek istiyor. Yas-ı Muharrem’de, Başbakanın Hacı Bektaş’ta yumuşak bir üslupla söylediği Aleviliğe dair sözler, kendisinden önceki Başbakan ile aynı içeriğe sahiptir. Konuşmanın içeriğinden de anlaşıyor ki AKP, evrensel laikliğe uygun bir çözüm üretmek yerine Aleviler üzerinden CHP’yi, CHP üzerinden tek parti iktidarını ve elbette Dersim’i konuşarak, zaman kazanmak ve gündem değiştirmek istiyor. Çünkü Türkiye’de başta kömür ocakları olmak üzere gerekli önlem alınmadığı için her gün ortalama beş işçinin hayatını kaybediyor. “Çözdük, çözüyoruz” dedikleri Kürt sorununda MHP’den daha milliyetçi bir noktaya geldikleri ortadadır” ifadelerini kullandı.

“IŞİD KATLİAMINDAKİ SESSİZLİKLERİNİ Obama’NIN TELEFONU İLE BOZDUKLARINI BİLİYORUZ”

Gümüş, “IŞİD’Cİ katillerin Kobani’de gerçekleştirmek istedikleri katliama karşı sessizliklerini ancak Obama’nın telefonu ile bozduklarını biliyoruz. Kürt sorunu konusunda dillendirdikleri “özgün, yerli ve milli çözümü formülü, kuyruğu dik tutma isteğinden başka bir anlam taşımıyor” dedi.

“BİN ODALI KÖŞ LÜKSE DÜŞKÜNLÜĞÜN İŞARETİ OLDUĞU KADAR CUMHURİYET İLE HESAPLAŞMANIN SİMGESİ”

Cumhurbaşkanlığı Sarayı’na ilişkin Gümüş, “Ankara’nın nefes borusu konumundaki Atatürk Orman Çiftliği’ne yapılan “bin odalı” Köşkün lükse düşkünlüğün işareti olduğu kadar Cumhuriyet ile hesaplaşmanın simgesi olduğu gözden kaçmamalıdır. Başbakanlık için yapımına başlanan binanın Cumhurbaşkanlığına çevrilmesi, dönemin Başbakanın Cumhurbaşkanı olması ile doğrudan ilişkilidir. Bir zamanlar sıfır sorun olarak lanse ettikleri Suriye meselesi, Türkiye için bir bataklığa dönüşmüş durumdadır. Bütün bu meseleler nedeniyle çıkmaza sürükledikleri Türkiye’nin yönetilemediği gerçeğini örtmek için gündeme getirdikleri Alevilik sorunu, AKP’nin can simidi olamaz” açıklamasında bulundu.

“DAVUTOĞLU DA ÇÖZÜM DEĞİL ÖNCÜLÜNÜN YOLUNDAN GİDEREK ZAMAN KAZANMAK İSTİYOR”

Hükümetin Aleviliğe dair çözüm üretme konusunda inandırıcılığını yitirdiğini söyleyen Gümüş, “Bu hükümet, Aleviliğe dair çözüm üretme konusunda inandırıcılığını yitirmiştir. Zaten Davutoğlu da çözüm değil; öncülünün yolundan giderek zaman kazanmak istiyor. Dersim’i de zaman kazanma stratejisinin mezesi yapmaktan geri durmuyor. Biz Aleviler, Dersim tertelesinin, Türkiye’nin mutlaka “amasız” “fakatsız” konuşup halletmesi gereken bir mesele olduğuna inanıyoruz” dedi.

“AMASIZ FAKATSIZ ÖNKOŞULSUZ ALEVİLERİ TANIYIN”

Alevi Bektaşi Federasyonu olarak Alevilerin temel sorunlarının çözümü için eşit koşullarda hükümetle her düzeyde görüşmeye hazır olduklarını vurgulayan Gümüş şu ifadeleri kullandı: “Biz Aleviler, Dersim’in acılarla dolu tarihinin sorumlusu devlet olduğuna inanıyoruz. Devleti o gün CHP yönetiyorduysa bugün de AKP yönetiyor. AKP, Dersim’i malzeme yapacağına o günün arşivlerini açmalı ve kimin hangi rolü üstlendiğini kamuoyu görmelidir. Evet, bütün bunlar, AKP Hükümetinin zaman kazanmak peşinde olduğunu gösteriyor. Oysa Biz Aleviler bir an önce taleplerimizin çözülmesini istiyoruz. Çözümün formülü basittir. Alevileri tanımlamaktan vazgeçin; amasız fakatsız, önkoşulsuz Alevileri tanıyın. 12 yıllık AKP Hükümeti,, Sünnilerin Sünni gibi, Alevilerin Alevi gibi ve dolayısıyla bütün inanç ve dinlerin kendi inançlarına uygun olarak yaşayabildiği ve muhataplarının inançlarına saygı gösterdikleri bir ortamı yaratmak için öncelikle her inanca eşit mesafede durmasını bilecek bir devlet modelini yaratmak gerekir. Alevi Bektaşi Federasyonu olarak Alevilerin temel sorunlarının çözümü için eşit koşullarda hükümetle her düzeyde görüşmeye hazır olduğumuzu da kamuoyuna buradan bir kez daha ilan ediyoruz.”

HAYDAR ERGÜL

Ortadoğu eksenli 3. Dünya savaşı yayılarak ve derinleşerek yükselişini sürdürüyor. Dünya yeniden yapılandırılıyor ve biçimlendiriliyor. Bu yapılandırmanın merkezinde Ortadoğu özellikle de Kürdistan’ı çevreleyen ülke ve Kürdistan odaklı sürdürülen bir savaş oluyor. Neden Kürdistan’da yoğunlaştığı üzerinde düşünülmesi, analiz edilmesi ve anlamlandırılması gerektiği esaslı bir konu oluyor. Bu analiz doğru çözümlenip anlamlandırılabilindiği oranda Ortadoğu ve dünyanın gidişatını görme, ona göre tavır ve tutumları geliştirme imkan dahiline girebilir.

Şu açık; toplumsal hareketler çoğu zaman iradi olarak yön kazandırılmazlar. Yön kazanabilmesi için bir birikim yoğunlaşmasının kabarışına ihtiyaç duyacaktır. Yani toplulukların yaşadığı sorunlara yoğunlaşılmazsa, sorunların çözümsüzlüğü öyle noktalara ulaşır ki; değişim kendisini dayatır. Mutlak bir değişimin kaçınılmazlığı açığa çıkmaya başlar. İşte o noktadan itibaren, toplumsal sorunları çözebilecek doğru örgütsel ve iradi tutumlar ortaya konulabilinirse çözümler gelişir. Yani toplumsal hakikat birikimleri ve yoğunlukları açığa çıktıkça, iradi -diğer bir ifadeyle- subjektif örgütlenme ve eylemin gelişme koşulları ortaya çıkar. Ancak objektif zemin diyebileceğimiz koşullar olsa da subjektif, iradi öncelikler kendiliğinden ortaya çıkmazlar. Onun için ilk hazırlıkların yapılması, ama doğru bir amaç tespiti ve o amacı başarıya götürebilecek örgüt, eylem ve araçların da tespitini yapma, zamana dayalı ve fedakarca bir mücadeleyi zorunlu kılar. Ancak o şartlarda doğru bir mücadele hattı ve başarıya götüren eylemi gerçekleştirmek mümkün olabilecektir. Bu öncülüğün oluşturulması halinde, çözüm arayışlarının yoğunlaşması ve oluşmasına rağmen öncülük olmadığında; egemenler tarafından toplumsal olguları parçalama, yönelimlerini saptırma, sonuç olarak çeşitli yöntem ve tarzlarla istemleri doğrultusunda sonuca götürmeyi hedeflerler ve genellikle de başarı olurlar.

Çünkü önderliksiz halklar pusulasız gemiye benzer. Nasıl ki pusulasız gemiler okyanuslarda yolunu şaşırır, ulaşması gereken limana ulaşmaz; ya büyük dalgalara kapılarak denize gömülürler, ya da düşman limanlarına sığınmaktan başka çareleri kalmaz. Halkların ve toplulukların da böyle bir gerçekliği vardır. Doğru önceliklere sahip değillerse ve o doğrultuda örgütlenmemişlerse yönlerini kaybederler, parçalı şekillerde ya düşmanların katliamlarına hatta soykırımlarına uğrarlar, ya da düşman limanlarına demirlemekten başka seçenekleri kalmayacaktır.

Özellikle son yüz yıldır bu tarz önderliksiz yığınla halk topluluğu, inanç topluluğu doğru bir önderlikten yoksun kaldığı için soykırımları yaşadı. Büyük katliamlar gördüler ve kalanlar da önemli oranda düşmanlarının limanlarına sığındılar. Bölgemizde buna örnek mi saymak gerekir? 1915 Ermeni soykırımı, Kürtlere dönük çok sayıda soykırım düzeyine varan katliamlar, sürgünler tatma ve en son Dersim soykırımı bir yanıyla Kürt, bir yanıyla Alevi kimliklerini yok ediş öyküsüdür. Ardından yoğun bir asimilasyona tabi tutma ve milyonlarca Kürdün Araplaştrılması, Farslaştırılması ve Türkleştirilmesi bu temelde gerçekleştirildi. Yine Anadolu’da Türkmen, Laz, Çerkes, Arnavut gibi onlarca halk kimliği tarihten silindi. Alevi inancı yok sayıldı, daha yakın gelecekte Maraş, Çorum ve en son Sivas Madımak gibi sayabileceğimiz onlarca katliam gerçekleştirildi. Buna Ortadoğu’da Êzidî, Asuri-Süryani Hristiyan kimlikleri Kakailer, En’el Hakçılar…saydıkça liste uzayıp gidecektir.

Günümüzde Şengal’ de Êzidî Kürtlerinin uğradığı soykırım girişimiyle gerilla olmasaydı, soykırım gerçekleşmiş olacak ve yüzbinlerce Êzidî yaşamayacak, barbarca bir saldırı sonucu yok edileceklerdi. Yine Hristiyan, Asuri-Süryani bölgedeki diğer Alevi kimlikleri yoğun bir saldırı tehdidi altındadırlar. Kendilerini savunabilecekleri ne öncülükleri var, ne mücadele edebilecek araçları bulunmaktadır. Ellerinde tek geriye kalan, fırsat bulup kendi vatanlarını terk etme, dünyanın dört bir tarafına dağılma olurken, fırsatları olmayanlar ise ne zaman katledileceklerini bilmeden ölüm tehdidi ile yaşamaktadırlar. Tüm bunlar, IŞİD denen barbar bir güruh eliyle gerçekleştiriliyor. Yapılan barbarlık dehşet vericidir. Doğada hayvan diye bulunan hiçbir canlı bu barbarlığı yapamaz, yapmaz. En tehlikeli olan Aslan, Kaplan gibi yırtıcı hayvanlar en fazla karınlarını doyurmak için diğer hayvanları parçalayarak yerler. Bu anlamda IŞİD barbarlığı ile mukayese edilemeyecek, hatta makul görülebilecek bir düzeyden söz edilebilinir. IŞİD katletmekle yetinmiyor, insan cesetlerini parça parça ederek, bir de onu sanal dünyada yayarak halklar üzerinde dehşetli bir korku yaymak istiyor. Yayıyor da ve toplumlar bu dehşet karşısında dirençsiz bırakılıyor. Psikolojik olarak tamamen savunmasız bırakılıyor insanlar.

Bu vahşeti uygulayan IŞİD nedir, öncelikle bunun iyi anlaşılması gerekiyor. İnsanlar nasıl bu düzeyde canavarlaşabiliyor, yakıyor, yıkıyor, parçalıyor ve kadınlara saldırıyor? Kadına zulüm uygulamaktan aşırı zevk alan, beşikteki çocuğu katlederken kahkahalar atan bu ayaklılar insan olabilir. Evet suretleri insandır, geçmişleri de insandır. Fakat nasıl bu hale getirildiler veya geldiler? Üstelik bunu Müslümanlık adına yapıyorlar. Bir de İslamlığı çarpıtarak bu barbarlığı uygulayanların cennete gideceği vaat edilmektedir. O insanlar buna inanmakta, yüksek bir istek ve arzuyla barbarlıklarını icra etmekteler. Bu toplumsal zemin nasıl şekillendi, ortaya çıktı, bunun mucitleri kimlerdir?

Şu açık değil midir; son 150-200 yıldır kapitalizmin kar hırsının bununla bir ilişkisi var mıdır? Ortadoğu toplumlarının bu kadar örselenmesi kapitalist sistem tarafından düşürülmesiyle ilişkilendirilebilir mi ? Evet doğrudan kapitalizmin Ortadoğu’yu sömürüye açmak için dayattığı ulus-devlet yapılanması ve mantığı bölge halklarının hakikatine ters olduğu için onunla hep savaş içerisinde olmuştur. Savaşarak, aşırı şiddeti uygulayarak ve bölgeyi hoyratça sömürüye açma, yoğunlaşmış tüketimi hem maddi hem manevi-duygusal sömürmesi sonucu IŞİD türü yapılanmalar bu korkunç askeri ve psikolojik savaşın tortulaşmış hali olarak ortaya çıkmaktadır, belgelenmektedir. Yönünü şaşırıp düşman limanına sığınan, yani emperyalist-kapitalist sistemin diğer bir ifadeyle kapitalist modernitenin limanına sığdırılan sığıntının ruh halinin dışa vurumudur. Çürük, dökülmüş ve azmış saldırganlıkla yozluğun yine emperyalizm ve onun yerli işbirlikçileri tarafından örgütlendirilip silah ve lojistiği sağlananlar, halklara barbarca saldırmaktadır. Söylenmek istenen şudur; ya bizim istediğimiz gibi yaşayacaksınız, ya da karşı çıkarsanız IŞİD türü barbarlıklarımızı size saldırtırız, onların zulmü altında bizar olursunuz. Sonuçta bizim tarafımızdan kurtarılmayı bekler hale gelirsiniz. Biz de gelir sizi “kurtarırız”. Yapılmak istenen budur ve nitekim başını ABD’nin çektiği çekirdek koalisyon denen yeni bir yapı oluşturuldu. Kurtarıcı olarak sahneye çıkmaya başladılar. Onunla IŞİD belasından kurtulmak isteyen toplumsal kesimleri yanlarına çekebileceklerini ve istedikleri gibi toplumları yapılandırarak kapitalizmin oburca sömürüsüne açık hale getireceklerini tasarlamaktadırlar.
IŞİD türü tortu yapılar insan düşmanıdır. Kendi tortu ve yoz arzularını tatmin etmek için her tür saldırıyı yapmakta zevk alırlar, çünkü insani tüm özelliklerini kaybetmişlerdir. O yüzden İslam’la hiçbir ilişkileri olmadığı gibi İslam’ın da düşmanıdırlar. Çünkü İslam’ın değerleri özünde insani değerlerdir. Dolayısıyla insan karşıtı değil; tam tersi insanın toplumsallaşması ve insanlaşmasında çok ciddi katkıları bulunmaktadır.

IŞİD türü yapılar saptırılan ve devletleştirilen “İslam’ın” en düşürülmüş tortu ve paliyatif yapıları olmaktadır. Bu özelliğinden ötürü de anti-İslamdırlar. Bu tür yapılar aşırı bir sapkınlık ve düşürülmüşlük türüdür. Emperyalizm bu türü günümüzde kullanmaktadır. Yani insanlığa saldırtmaktadır. En son Kobanê’ ye saldırtılmasıyla özellikle Türk devletinin verdiği yoğun destekle Kobanê düşürülmek isteniyor. İşgal edip egemenlik altına alınmak isteniyor. PKK esas yönüyle öncülüğü olan, yani varlığını toplumsal hakikatten alan, her farklı topluluğun kendi içinde komünal değerleri örgütlenmesi, öz savunmasını kurması ve kendi kendini yöneterek diğer topluluklara doğru bir ilişki, ittifak ve birlikte yaşamanın koşullarını hazırlamaya dayanıyor. Paradigmaya ve örgütsel öncülüğe sahip oluşu, Kürdistan halkını pusulasına kavuşturmuştur. Dolayısıyla bu önderliğin kırılması ile IŞİD’ e karşı direnebilecek hiçbir odak bırakılmamak istenmektedir. O açıdan Kobanê savunması sadece Kürdistan savunması değildir. O aynı zamanda bölge halklarının özgürleştirilmesi, her tür etnik ve inançsal kimliğin özgürce yaşamasının önünün açılması anlamına gelmektedir. Dolayısıyla kapitalizmin 100 yıldır bölgemizde yaşatacağı baskı, sömürü ve zulmün sona erdirilmesi, halkların gerçeğine uygun yeni bir yapılanmanın gelişmesi, yani Ortadoğu Demokratik birliğinin inşasına giden yolun açılması demektir. Kobanê o yüzden de savunulmalı.

IŞİD Alevi düşmanıdır. AKP ile yakın ilişkiler içindedir. Dolayısıyla Kobanê’ nin düşmesi sadece Kürt Özgürlük Mücadelesinin darbelenmesi anlamına gelmiyor. Özgürlükten ve demokratik bir yaşamdan korkularak tüm inançların etnik kimliklerin ve toplulukların da darbelenmesi demektir. O halde Aleviler hangi görev ve sorumluluklarla karşı karşıya olmalıdırlar? Öncelikle bir örgütsel birliğe ihtiyaçları vardır. Kendi içlerinde demokratik ve komünal esaslara göre devleti esas alan değil, özünde devlet anti-Alevi yaşam demektir. Dolayısıyla çözüm devlet olmadan Alevi tarihine bakıldığında rahatlıkla görülebilinmektedir. Tarihin her döneminde Alevilerin gördüğü katliamların altında direkt ya da dolaylı devletlerin imzası bulunmaktadır. Bu imza olduğu içindir ki ve Aleviler öndersiz olduklarından dolayı, devletin bir kanadından kurtulayım derken diğer kanadına esir haline geldiler. Yani düşman limanına demirlediler. Çünkü pusulasızdırlar. Cumhuriyet zamanına bir göz atmak bile bunu çarpıcı ortaya koymaktadır. “Müslümanlar bizi kırıyor, o halde biz de sol olan CHP’ ye gidelim” dendi, ancak en büyük Alevi katliamları da CHP iktidarları döneminde yapıldı. Maraş katliamında CHP iktidarda rahmetli Ecevit başbakandır. Sivas’ta Madımak katliamında rahmetli Erdal İnönü, başbakan Çiller’in yardımcısıdır. Diğer katliamlar da benzerlikler taşıyor. Aleviler niye ağırlıkla CHP’yi destekliyor, CHP laikmiş! Ama diyaneti örgütleyen de CHP’dir. Diyanetle devlet dini yaratılmak istenmiştir. Aleviler de bu dine getirilmek istenmiştir. Yani TC herkes Türk olacak ve diyanet dininden olacaktır demektedir. CHP’nin laiklik anlayışı budur. Tekleştirmeye çalışmıştır. Bu da gösteriyor ki çözüm devlet ve onun türevleri olan çeşitli partiler değildir. Aleviler özünde devletten uzak durmalıdırlar. Kendi hayatlarını özgürlüklerini, amaç ve hedeflerini kendi öz güçleriyle yaratmayı esas aldıkları oranda başarının büyük bir bölümünü gerçekleştirmiş olurlar. Diğeri de diğer halk toplulukları ki başta KÜRT Halkı olmak üzere doğru bir ilişki ve ittifak kurarak, demokratik ortamda devlete rağmen başta eğitim olmak üzere kendi kurumlarını inşa ederek öz savunma temelinde hakikatlerini yaşayabilirler ancak. Bunun için Kürt özgürlük hareketi iyi bir örnek sunmaktadır. Biz Aleviler tarafından incelenmeye, izlenmeye deney ve tecrübelerden yararlanmaya büyük ihtiyaç bulunmaktadır. Doğru bir amaç, ona göre örgütlenme ve eylem geliştirmede ilham alınabilecek, cesaret kazanılabilecek engin bir deneydir. Gerçek anlamda Alevi hakikatine ulaşmada üzerinde özenle durulması gerekmektedir. Onun yapılması halinde demokratik bir Türkiye’nin gerçek bir laikliğin inşası imkan dahiline girecektir.

AK Parti’de, hazırlıkları süren Alevi açılım paketinin içeriği henüz netleşmedi ama nerede açıklanacağı belli oldu.

AK Parti’de, hazırlıklar, Alevi paketinin Başbakan Ahmet Davutoğlu tarafından CHP Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu’nun memleketi Tunceli’de açıklanması planıyla yürütülüyor.

DERSİM TARTIŞMASINDAN HAREKETLER TUNCELİ SEÇİLDİ

Alevi paketinin Başbakan Davutoğlu tarafından açıklanması hedefiyle yürütülüyor. İlk olarak paketin açıklanacağı yer netleşti. Paketin açıklanacağı yer olarak gündemdeki sıcak konu olan ‘Dersim tartışması’ndan da hareket edilerek Tunceli seçildi.

CEMEVİNİ ZİYARET EDECEK

Son anda bir sürpriz olmaması halinde Davutoğlu, 23 Kasım’da AK Parti Tunceli merkez ilçe kongresine katılmak amacıyla Tunceli’ye gidecek. Davutoğlu partisinin kongresine katıldıktan sonra Tunceli’de Hacıbektaşı Veli Kültürünü Yayma ve Yardımlaşma Cemevi’ni ziyaret edecek. AK Parti yönetiminden Tunceli teşkilatına paket hazırlıklarının 23 Kasım’da Davutoğlu’nun kenti ziyaretine yetiştirilmek üzere sürdürüldüğü, bu ziyaret için hazırlıkların yapılması talimatı verildi. Tunceli teşkilatı da Davutoğlu’nun da katılacağını dikkate alarak kongre hazırlıklarını Alevi açılım mesajını da içermesi amacıyla “Birlik İçinde Yeni Türkiye” sloganıyla yürütüyor.
Kaynak: Erdem Gül / Cumhuriyet

Yapılan Alevi açılımı ile cemevlerinin statüsü, Kültür ve Turizm Bakanlığı bünyesinde “İnanç ve Kültür Merkezleri” olarak belirlendi.

Alevi vatandaşların hak ve özgürlüklerinin korunması ve geliştirilmesi için yapılan Alevi Açılımı kapsamında cemevlerinin durumu ve statüsü masaya yatırıldı. Diyanet İşleri Başkanlığının da taraflarından biri olarak toplantılara katıldığı müzakerelerde Kültür ve Turizm Bakanlığı bünyesinde “İnanç ve Kültür Merkezleri” formülü üzerinde mutabakat sağlandığı öğrenildi. Alevilik ile ilgili çalıştaylarda ve son yapılan açılımda Aleviliğin manevi liderleri olan dedelerin durumları da masaya yatırıldı. Alevi toplumu içinde tartışılmaz bir rolü olan dedelerin sosyal ve mali yönden desteklenmesi görüşüldü.

MAAŞ BAĞLANACAK

Bunun için dedelere maaş bağlanması konusunda adım atılacak. Bu konuda ortaya çıkabilecek sorunlar halen mevcut olan ve yeni kurulacak dernek ve vakıflar ile aşılması planlanıyor. Bu dernek ve vakıfların kamu yararına dernek ve vakıf statüsüne alınarak buralardan kaynak aktarımına sıcak bakılıyor.

MADIMAK MÜZE OLACAK

1993’te Sivas’ta “Pir Sultan Abdal Şenlikleri” sonrası meydana gelen ve 37 vatandaşın ölümüyle sonuçlanan Madımak Oteli yangını da yine taraflarca masaya yatırıldı. Alevi kesimin temsilcilerinin “Müze” olsun talebi olumlu karşılandı.

Siyaset aciz kaldı

Diyanet İşleri Başkanlığı tarafından düzenlenen “1. Latin Amerika Müslüman Dini Liderler Zirvesi” ile ilgili açıklamalar yapan Diyanet İşleri Başkanı Mehmet Görmez küreselleşen dünyada kültürlerin iç içe geçtiğini ve dinlerin birbirine komşu olduğunu ancak bu farklı dinleri farklı kültürleri birlikte yaşatma konusunda, dünyayı yöneten siyasetin ve idarenin aciz kalmaya başladığını söyledi.

YENİ BİR DİL OLUŞTURMALIYIZ

Papa Francesco’nun Türkiye ziyaretinde bu hususları konuşacaklarını ifade eden Görmez, “Nasıl bir yeni dil kurmamız gerektiği üzerinde ciddi bütün din kurumları ile konuşulması gerektiğini düşünüyorum. Ama bunu bizzat kilisenin ürünü olarak ortaya çıkan ‘dinler arası diyalog’ kavramı çerçevesinde değil birlikte yaşama ahlakı, hukuku ve kültürü çerçevesinde yeniden ele almak gerektiğini ifade etmek isterim” şeklinde konuştu.

İLHAN TOPRAK / YENİ ŞAFAK

ORAL ÇALIŞLAR

Çok yakın tarihe kadar, Türkiye’de “Alevi” ismiyle dernek kurmak yasaktı. Mahkeme kararıyla, bu engel ortadan kalktı. “Alevi” sözcüğü bir mezhebi belirttiği için, “toplumda bölünme tehlikesi” gerekçesiyle yasak konmuştu. Benzer şekilde, “Müslümanların ibadet yeri cami ve mescittir” şeklindeki bir önkabul nedeniyle, cemevine “ibadethane” diyemeyen bir yaklaşımla yüzyüzeyiz.

“Cemevinin su ve elektriği bütçeden” diye başlık atmış dünkü Yeni Şafak gazetesi. Bu habere göre; Davutoğlu’nun talimatıyla hazırlanan yeni düzenlemelerdeki imar planlarında, cemevleri yer alacak. Cemevleri, “ibadethane” denilmeden, camilerin yararlandığı imkanlardan yararlanacak. Elektrik su giderleri de, Diyanet İşleri Başkanlığı’nın bütçesinden karşılanacak.
Bunu olumlu bir adım olarak görmekle birlikte, hükümetteki, “cemevleri ibadethane olamaz” takıntısının sürdüğünü de öğrenmiş bulunuyoruz. Bu tutum, tekçi bir “Sünni kavrayışı”nın (daha doğrusu, “Aleviliği kavrayamayış”ın); hala siyaset alanında etkili olduğunu kanıtlıyor.

Çok yakın tarihe kadar, Türkiye’de “Alevi” ismiyle dernek kurmak yasaktı. Mahkeme kararıyla, bu engel ortadan kalktı. “Alevi” sözcüğü bir mezhebi belirttiği için, “toplumda bölünme tehlikesi” gerekçesiyle yasak konmuştu.

Benzer şekilde, “Müslümanların ibadet yeri cami ve mescittir” şeklindeki bir önkabul nedeniyle, cemevine “ibadethane” diyemeyen bir yaklaşımla yüzyüzeyiz. Kendini “Sünni” olarak tanımlayanların büyük bir kesiminde, böyle bir kavrayış olabilir. Buna saygı da duyulabilir.

Ancak: Toplumumuzda yaşayan ve kendisini “Müslüman” olarak tanımlayan milyonlarca Alevi; ibadethane olarak, cemevini kabul ediyor. Cenazesini oradan kaldırıyor, lokmasını orada dağıtıyor, semahını orada dönüyor, ibadetini orada yapıyor.

Devletin, inançlara, mezheplere, dinlere, tercihlere yaklaşımı; tarafsız olmak durumunda. Bir grup insan cemevini ibadethane olarak kabul ediyorsa; devletin görevi, bunu kabul etmek ve gereğini yapmaktır. Devlet, “Müslümanların ibadet yeri” konusunda, resmi bir tavır alamaz. Bir dayatmada bulunamaz.

DERSİM TARTIŞMASI

“Dersim bir katliam mıdır” tartışmasının hala sürüyor olması; tarihimizle yüzleşme konusunda ne kadar sorunlu olduğumuzu, gözler önüne seriyor. Ana muhalefet partisi CHP’nin lideri Dersimli’dir. Bu katliamın yakıp yıktığı yörenin çocuğudur.

Maalesef, CHP’de; hala, bu insanlıkdışı katliam konusunda, net bir bakış açısı oluşamıyor. Hacıbektaş’ta, Başbakan Davutoğlu, Dersim için “Kerbela” benzetmesini yapınca; “O zaman Yezid kim?” tepkileri, yine CHP tarafından, MHP tarafından geldi.

CHP Genel Başkan Yardımcısı Sezgin Tanrıkulu’nun (Genel Başkanı’nın onayıyla), Dersim için özür dilemesi, bir adımdı. Ancak, CHP içinden, hemen, ona da tepkiler geldi. “Biz özür dilemiyoruz” açıklamaları sıraya dizildi.

KATLİAMI KİM YAPTI?

“Dersim katliamını Celal Bayar yapmış ve yaptırmıştır” formülü, CHP’liler için başka bir savunma noktası olarak ortaya atılıyor. Böylece merkez sağın kurucularından Celal Bayar bunu yaptırdığına göre, CHP’nin bir günahı yoktur iddiası bile öne sürülebiliyor.

Celal Bayar, o dönemde tek parti olan CHP’nin başbakınıydı. Göreve dönemin Cumhurbaşkanı Atatürk tarafından atanmıştı.

Nasıl atandığını, önceki (30 Kasım 2001, Radikal) bir yazımda, Mimar Sinan Üniversitesi Öğretim Üyesi Şükrü Aslan’dan aktardığım belgelerle kaleme almıştım:

“Bu atanma meselesini Celal Bayar, yıllar sonra Süleyman Demirel’e aktarır. Demirel’in bu anısı Aracayürek’in ‘Büyüklere Masallar Küçüklere Gerçekler (8)’, başlıklı kitabında şöyle yer almıştı… Demirel, Bayar’dan dinlediğini naklediyor: “Atatürk ve Mareşal Çakmak oturmuş, konuşmuşlar. Tunceli’yi temizlemek lazım geldiğine karar vermişler. İnönü’nün temizlik yapmaya fazla istekli olmadığını bildiklerinden, Celal Bayar’a sormuşlar; ‘Yapar mısın?’ Celal bey bize anlattıydı. ‘Yaparım’ demiş. Girişmişler. İsmet Paşa’da bir parça Kürt kanı vardı. Erdal bey de bir iki kez ‘Bizde biraz Kürt kanı vardır’ dedi.”( Bilgi Yayınevi, s. 81)

Bayar’ın ‘tez’ine göre; Atatürk ve Çakmak, Dersim’de büyük bir asimilasyona girişmek konusunda İnönü’ye karşı bir güvensizlik duyuyor, onun ‘isteksiz’ olduğu düşüncesini taşıyorlar. Atatürk, Celal Bayar’ı çağırıyor, başvekilliğe onu atıyor.

İnönü’nün Başbakanlıktan alındığı geceyi ise Atatürk, dönemin Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreteri Hasan Rıza Soyak’a şöyle aktarmıştı: “Gel… Gel… Meseleyi hallettik, otur da anlatayım dedi… İnönü ile yalnız kalınca ne yapacağız diye söze başladım, iki eliyle yüzünü kapadı, heyecanlanmıştı. Teskine çalıştım. Sakin ol da meseleyi sükûnetle konuşup halledelim dedim ve şöyle devam ettim: Görüyorum ki sen çok yorgun ve hatta hastasın, uzun zaman istirahate ihtiyacın var, bu itibarla mesai arkadaşlığımıza bir süre ara vermemiz muvafık olacaktır… Ayağa kalktı, yorgun ve uykusuz olduğundan bahsederek sofrada bulunamayacağını söyledi.”(Atatürk’ten Hatıralar, Hasan Rıza Soyak, Yapı Kredi Yayınları )

Soyak’a göre; Atatürk, o gece Celal Bayar’ı başvekil olarak atayacağını İnönü’ye söylemişti

İsmet İnönü 25 Ekim’de 1937’de görevden alınır, Seyit Rıza ve arkadaşları ise 15 Kasım’da idam edilir. Arkasında büyük Dersim harekatı ve katliam başlar.

Bu değişimin ayrıntılı nedenlerini ve bilgilerini 29 ve 30 Kasım 2011 tarihinde Radikal’de yazdığım iki yazıda dile getirdim. Linkleri veriyorum.

Tarihle yüzleşemeyince; bugünü de doğru anlamakta ve yönetmekte başarılı olamıyoruz.

radikal