İran Genelkurmay Başkanı’nın yaptığı ziyaretin ardından Ankara şimdi Rusya Genelkurmay Başkanı Valery Gerasimov, ardından da ABD Savunma Bakanı James Mattis’i ağarlayacak. Ankara’da yoğunlaşan askeri diplomasinin merkezinde İdlib’e yönelik olası bir operasyon ile Kuzey Suriye meselesi yer alıyor.
Ortadoğu’da son dönemlerde genelkurmay başkanları düzeyinde diplomasi trafiği yoğunlaştı. Ankara’nın merkezinde yer aldığı bu diplomasi temaslarında ilk olarak İran Genelkurmay Başkanı Muhammed Bakıri Ankara’ya geldi. Genelkurmay Başkanı Hulusi Akar, Cumhurbaşkanı Recep Tayip Erdoğan ve Savunma Bakanı Nurettin Canikli, MİT Müsteşarı Hakan Fidan ile görüşen Bakıri, temaslarını tamamlayarak İran’a döndü.
ESAD İLE TÜRKİYE ARASINDA ARABULUCULUK
Bakıri’nin Ankara ziyaretlerinde ABD’nin yaptırımlarına karşılık Türkiye ile işbirliği geliştirmek ve buna karşılık Suriye cephesinde Türkiye-İran ve Suriye yönetimleri arasında işbirliğinin artırılması konuşuldu. Daha önce de Reza Zarap üzerinden ambargoyu delen İran, Türkiye ile Suriye rejiminin yakınlaşmasını ve bölgedeki ittifaklarını genişletmeyi amaçlıyor. Türkiye ise buna karşılık özellikle Kuzey Suriye’ye yönelik yapacağı operasyonlarda destek talep ediyor. Ancak gerek İran, gerek Suriye ve gerekse de Rusya’da Türkiye’nin sahada silahlı gruplara verdiği destekten dolayı, Türkiye’ye karşı güvensiz yaklaşıyor. Ancak Türkiye, Kürtlere karşı bu güçlerin desteğini almak için gruplara destek vermekten vazgeçebileceğinin de mesajını paylaştı.
İDLİB İKİ BÜYÜK GÜCÜN HEDEFİNDE
Bununla birlikte özellikle Rakka ve diğer alanlarda yenilgiye uğratılan DAİŞ’in El Nusra’ya katılarak özellikle İdlip’te hayat bulmaya çalışması gözleri yeniden Türkiye’ye çevirdi. Daha önce ABD’den gelen “El Nusra unsurları Türkiye üzerinden İdlib’e geçiyor” yönündeki açıklamalar ve İdlib’e müdahale edilebileceğine yönelik mesajlar, Rusya-İran-Suriye cephesini de İdlib konusunda hareketlendirdi. Türkiye’nin de desteklediği gruplar üzerinden önemli oranda söz sahibi olduğu İdlib konusu da yapılan görüşmelerin temelini oluşturuyor.
RUSYA GENELKURMAY BAŞKANI NOKTA KOYMAYA GELİYOR
İran Genelkurmay Başkanı’nın temaslarından sonra Rusya Genelkurmay Başkanı Valery Gerasimov’un Türkiye’ye gelecek olması da, yürütülen müzakere ve tartışmalara son şeklini vermek ya da “nokta koymak” anlamına geldiği yönünde değerlendirmeler var.
GÜÇ DENGESİNE OYNAMA
Bu üst düzey diplomatik temasları yakından takip eden ABD de, gelişmelere Milli Savunma Bakanı James Matis üzerinden dahil oluyor. Matis’in hem Türkiye’yi yanlarında tutmak için bir takım taahhütlerde bulunması hem de, aksi durum üzerinden uyarılar yapması bekleniyor. Türkiye her iki tarafla yürüttüğü pazarlığın temeline Kürtlere yönelik olası bir saldırıya destek vermeyi oturtmuş durumda. Efrin’e yönelik hazırlıklarını da bu kapsamda yürüten ve daha önce Suriye meselesine doğrudan müdahil olan Türkiye, bir yandan sahadaki gücünü muhafaza etmeyi, öte yandan da Suriye sahasında ve Ortadoğu’daki gelişmelerde güçler dengesine oynamaya çalışıyor.
ABD ASKERİ DOSYALARLA OYUNA DAHİL OLUYOR
Ayrıca diplomatik temasların askerler üzerinden yürütülmesi askeri kimi planlamalar ve kimi operasyon planlamaların da konuşulduğunu gösteriyor. ABD cephesinden Matis de yine askeri dosyalar üzerinden bu diplomasi trafiğine dahil olacak.
KÜRTLERİN İNŞACI GÜCÜ OYUNU BOZUYOR
İran ve Türkiye arasındaki geleneksel “Kürt karşıtı” ittifaka rağmen, Rojava’da Kürtlerin askeri ve siyasi açıdan elde ettikleri güç Türkiye ve diğer güçleri kimi noktalarda ayrıştırıyor. Rusya, İran ve Suriye yönetimi Kürtleri doğrudan karşılarına alıp Kuzey Suriye alanını sadece ABD’ye terk etmek istemiyor. Ayrıca, Suriye’de yeni bir düzen kurulacaksa bunda Kürtlerin mutlaka pay sahibi olacaklarını ve Kürtler olmadan Suriye’de herhangi bir yeni inşanın başarılamacağının farkında her iki ülke. Bu güçler Suriye’nin geleceğini düşündükleri için de Kürtlerin inşa edici gücüne ihtiyaç duyuyor.
