Alevi Gazetesi – Serçeşme Hünkâr Hacı Bektaş Veli 5. İstanbul Buluşması kapsamında düzenlenen “Topluluklar: Kültür, İnanç ve Mekânlar” panelinde Tahtacı ve Roman Alevilerin tarihsel geçmişleri, inanç pratikleri ve kültürel hafızaları ele alındı. Panelin moderatörlüğünü Veli Büyükşahin üstlenirken, Hacettepe Üniversitesi’nden Prof. Dr. Ayten Kaplan ve Sosyolog Dr. Ozan Doğan konuşmacı olarak yer aldı.
Prof. Dr. Ayten Kaplan, Tahtacıların doğayla kurdukları ilişki ve müzik gelenekleri hakkında bilgi verdi. Tahtacıların ağaç kesmeden önce doğadan af dilediklerini belirten Kaplan, bu topluluğun kendine özgü inanç sistemine sahip olduğunu ifade etti. Ayrıca, Tahtacıların müzik kültürünün çalışma ritimlerine yansıdığını vurguladı.
Sosyolog Dr. Ozan Doğan ise Roman Alevilerin yaşadığı ayrımcılığa ve inançlarını kuşaktan kuşağa aktarma mücadelesine dikkat çekti. Roman Alevilerin hem inanç kimlikleri hem de etnokültürel kimlikleri nedeniyle dışlandığını belirten Doğan, Roman topluluklarının tarihsel kökenleri hakkında farklı akademik yaklaşımlar bulunduğunu aktardı.
Doğan, Uşak’ta gerçekleştirdiği saha araştırmalarında, Roman Alevilerin Işık Çakır Sultan Ocağı ile olan ilişkilerinin tarihsel bir süreç olduğunu ve bu ilişkinin 1800’lü yıllara kadar uzandığını ifade etti. Roman Alevilerin inanç pratiklerinin geçmişte çadırlarda cem yaparak sürdürüldüğünü de sözlerine ekledi.
Sırada ne var: Panelin moderatörlüğünü Veli Büyükşahin üstlenirken, Hacettepe Üniversitesi’nden Prof. Dr. Ayten Kaplan ve Sosyolog Dr. Ozan Doğan konuşmacı olarak yer aldı.
Roman Aleviler — Göçebe kökenli gruplar genellikle bu gruplara dahil olmayanlar tarafından ortaya atılan kavramlarla tanımlanır. Türkiye’de birçok grup fiziksel görünümleri, sosyal statüleri, geçim stratejileri ve yaşam tarzları nedeniyle Çingene yahut Roman olarak adlandırılır. Bölgesel düzlemde ise Lom, Dom, Abdal, Poşa, Mıtrıp, Aşık gibi kavramlara ek olarak çeşitli mesleki isimlere gönderme yapan Demirci, Elekçi, Sepetçi, Arabacı, Kalburcu gibi kavramlar kullanılır. Bu durum Türkiye’ye özgü değildir. Roman grupların yaşadığı her ülkede benzer pratikler görülür. Örneğin Avrupa’da Sinti, Manush, Cale, Kaale, Romanichals, Travellers, Gens du voyage, Yenish gibi onlarca farklı topluluk Roma (Türkiye’de Roman kavramına karşılık gelir) şemsiyesi altında toplanır (Marushiakova ve Popov 2016, 10-11).
- Serçeşme buluşmasında Tahtacı Alevilerin tarihi ve kültürü ele alındı18 Ekim 2026
- Alevi Kurumları: Eşit Yurttaşlık ve Laiklik İçin Ortak Mücadele Çağrısı18 Ekim 2026
- Ulaş Özdemir: Alevi müzik kültürü geçmişten geleceğe taşınmalı18 Ekim 2026
- Serçeşme etkinliğinde Alevi kadınların inançtaki yeri ele alındı17 Ekim 2026




